افزایش چشمگیر تبلیغات سیاسی با هوش مصنوعی؛ پلتفرم‌های اینترنتی به چالش کشیده شدند

چرخه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا به‌شدت تحت تأثیر پدیده‌ای موسوم به «اسلوپاگاندا» (ترکیب محتوای بی‌کیفیت هوش مصنوعی با پروپاگاندا) قرار گرفته است؛ رویدادی که در آن کارزارهای تبلیغاتی با انبوهی از کلیپ‌ها و تصاویر ساخته‌شده با هوش مصنوعی پر شده‌اند و نظارت بر پلتفرم‌ها را برای اینستاگرام، یوتیوب و ایکس به چالشی پیچیده تبدیل کرده‌اند.

اصطلاح اسلوپاگاندا نخستین بار در اوایل سال گذشته میلادی مطرح شد؛ زمانی که گروهی از محققان هوش مصنوعی در یک مقاله پژوهشی از آن برای توصیف پدیده نوظهور ترکیب هرزنگاری هوش مصنوعی مولد با پروپاگاندا و اطلاعات نادرست استفاده کردند.

در حال حاضر هیچ قانون فدرال جامعی برای نظارت بر استفاده از هوش مصنوعی یا افشای آن در تبلیغات سیاسی در ایالات متحده وجود ندارد. اگرچه حدود ۳۰ ایالت قوانینی محلی با الزامات متفاوت در این حوزه وضع کرده‌اند، نامزدها همواره به این مقررات پایبند نمی‌مانند. در پلتفرم‌های پرمخاطب تحت مدیریت متا، گوگل و شرکت‌های متعلق به ایلان ماسک، کاربران مرتباً با تبلیغات و پست‌های تولیدشده توسط هوش مصنوعی مواجه می‌شوند که در کنار ویدیوها و کلیپ‌های واقعی منتشر می‌شوند.

بر اساس تحلیلی که توسط پروژه رسانه‌ای وسلین منتشر شده است، بیش از ۱۸۷ میلیون دلار صرف حدود ۳۰۰ آگهی تبلیغاتی شده که با کمک هوش مصنوعی تولید شده یا بهبود یافته‌اند. این مرکز اعلام کرده است که آمار واقعی احتمالاً بسیار بیشتر از این ارقام است، چراکه بخش چشمگیری از تبلیغات فاقد هرگونه توضیح یا برچسب سلب مسئولیت هستند. این گزارش نشان می‌دهد بیش از ۹۰ درصد این مبالغ توسط نامزدهای جمهوری‌خواه، کمیته‌های این حزب یا گروه‌های همسو با آن‌ها هزینه شده و اکثر این موارد بدون شفاف‌سازی منتشر شده‌اند.

بررسی‌ها نشان می‌دهد تعداد قابل توجهی از آگهی‌های ساخته‌شده با هوش مصنوعی بدون ارائه برچسب هشدار در فضای مجازی فعال بوده‌اند؛ از جمله ویدیویی ساختگی از کتی هوکول، فرماندار دموکرات نیویورک، که توسط رقیب انتخاباتی‌اش بروس بلیکمن به اشتراک گذاشته شد.

در ایالت تگزاس نیز کن پکستون، نامزد جمهوری‌خواه سنا، ویدیویی تولیدشده با هوش مصنوعی منتشر کرد که رقیب دموکراتش، جیمز تالاریکو، را در حال بیان جملاتی جنجالی نشان می‌داد و تنها متنی سه‌ثانیه‌ای در میانه تصویر به ساختگی بودن آن اشاره می‌کرد. کارزار انتخاباتی پکستون این ویدیو را به‌صورت محتوای عادی در یوتیوب و ایکس به اشتراک گذاشته است.

ستادهای انتخاباتی این نامزدها تاکنون به درخواست‌ها برای اظهار نظر در این باره پاسخی نداده‌اند.

یوتیوب اعلام کرده است که «برچسب‌های مشخص و آشکاری را روی محتواهای واقع‌گرایانه ساخته‌شده با هوش مصنوعی» درج می‌کند.

این پلتفرم ویدیویی تأکید دارد: «در خصوص محتواهای عادی در یوتیوب، نامزدهای سیاسی می‌توانند در مواردی که چهره آن‌ها توسط هوش مصنوعی دستکاری یا شبیه‌سازی شده است، درخواست حذف ثبت کنند. برای سفارش‌دهندگان آگهی نیز افشای موارد استفاده از افراد یا رویدادهای شبیه‌سازی‌شده دیجیتالی الزامی است تا شفافیت کامل برای مخاطبان تضمین شود.»

گوگل به‌عنوان شرکت مادر یوتیوب نیز تأیید کرده است که تبلیغات سیاسی پیش از انتشار باید مراحل اعتبارسنجی را طی کنند و برچسب شفاف‌سازی حامی مالی را به نمایش بگذارند.

شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرده است که تبلیغ‌کنندگان باید قوانین جاری را رعایت کنند و بدین ترتیب بار اصلی مسئولیت را بر دوش سفارش‌دهنده آگهی قرار داده است، نه خود پلتفرم.

متا نیز به دستورالعمل‌های اختصاصی خود درباره تبلیغات سیاسی اشاره کرده که شامل اعمال محدودیت در هفته منتهی به روز انتخابات است. این شرکت هم‌چنین نمایش برچسب پرداخت‌کننده هزینه آگهی را اجباری کرده و آرشیو جامعی از تبلیغات سیاسی فعال نگهداری می‌کند. متا در خردادماه امسال سیستم برچسب‌گذاری خود را ارتقا داد و ابزاری با عنوان «درباره این آگهی» برای تبلیغاتی که با ابزارهای هوش مصنوعی ثالث تولید شده‌اند، راه‌اندازی کرد.

ماه گذشته، دادگاهی در نیومکزیکو شرکت متا را در جریان پرونده حریم خصوصی داده‌ها که ریشه در رسوایی کمبریج آنالیتیکا داشت، به پرداخت ۲۵ میلیارد دلار جریمه محکوم کرد. کمبریج آنالیتیکا شرکتی فعال در حوزه مشاوره‌های سیاسی بود که به اطلاعات بیش از ۸۷ میلیون کاربر فیس‌بوک دسترسی غیرمجاز یافته بود.

یکی از تهدیدهای جدی پلتفرم‌ها در عصر هوش مصنوعی مولد، سوءاستفاده از این ابزارها برای ساخت تصاویر و ویدیوهای فریبنده است. مرکز عدالت برنان مدل‌های زبانی مطرح از جمله ChatGPT، Gemini، Grok، Claude، Perplexity و DeepSeek را از نظر آمادگی برای تولید محتوای فریبنده بررسی کرد. یافته‌های این پژوهش نشان داد اگرچه اغلب مدل‌ها از پاسخ به تئوری‌های توطئه مرسوم خودداری می‌کنند، اما همچنان می‌توان با طراحی پرامپت‌های خاص آن‌ها را برای ساخت داده‌های گمراه‌کننده به کار گرفت.

با این حال، ارزیابی دوباره همین ابزارها نشان داد که ChatGPT پیشرفت چشمگیری در مهار این محتواها داشته است؛ به طوری که درخواست‌های ساخت تصاویر حساس انتخاباتی را یا به تصاویری با سبک کمیک تغییر می‌دهد یا اجرای آن‌ها را به‌طور کامل متوقف می‌کند.

در این میان، گروهی از قانون‌گذاران در سطح ملی تلاش دارند راه‌حلی برای این بحران بیابند.

لایحه دوحزبی «حفاظت از انتخابات در برابر هوش مصنوعی گمراه‌کننده» انتشار آگاهانه ویدیوها یا فایل‌های صوتی دستکاری‌شده درباره نامزدهای فدرال را ممنوع اعلام می‌کند. طرح‌های قانونی دیگری نیز از سوی نمایندگان دموکرات کنگره، از جمله قانون آگهی‌های تبلیغاتی هوش مصنوعی، در جریان است که قصد دارد ممنوعیت‌های جاری در جعل واقعیت‌های انتخاباتی را به محتواهای هوش مصنوعی مولد گسترش دهد.

با وجود تمام این تلاش‌ها، هیچ‌یک از لوایح پیشنهادی هنوز از کمیسیون‌های مربوطه فراتر نرفته و به صحن علنی برای تصویب نرسیده‌اند.