هزینه ۱۳۷ میلیون دلاری تبلیغات هوش مصنوعی در انتخابات آمریکا؛ جولان ویدیوهای ساختگی بدون برچسب هشدار

کمیته‌های اقدام سیاسی (PAC) وابسته به حزب جمهوری‌خواه با صرف بخش عمده‌ای از بودجه ۱۳۷ میلیون دلاری تبلیغات سیاسیِ هوش مصنوعی در انتخابات میان‌دوره‌ای ۲۰۲۶، پیشتاز این میدان بوده‌اند؛ در حالی که بیش از ۷۰ درصد این تبلیغات بدون هیچ‌گونه برچسب شفاف‌سازی یا هشدار به مخاطبان نمایش داده شده‌اند.

بر اساس یافته‌های به‌دست‌آمده از پروژه رسانه‌ای وسلین (Wesleyan Media Project) و مؤسسه ادایمپکت (AdImpact) که در نیویورک تایمز بازتاب یافته است، ستادهای انتخاباتی و کمیته‌های اقدام سیاسی در جریان انتخابات میان‌دوره‌ای سال ۲۰۲۶، بیش از ۱۳۷ میلیون دلار را صرف انتشار تبلیغات تولیدشده یا ارتقایافته با هوش مصنوعی کرده‌اند. بخش اعظم این آگهی‌ها هیچ هشداری مبنی بر دخالت هوش مصنوعی به‌همراه نداشته‌اند. محتوای ثبت‌شده طیف گسترده‌ای را در بر می‌گیرد؛ از بهبودهای بصری و روتوش‌های معمول گرفته تا بازآفرینی‌های کاملاً ساختگی از سیاستمداران واقعی که در حال گفتن یا انجام دادن کارهایی هستند که در عالم واقع هرگز رخ نداده است.

در این تبلیغات چه چیزهایی نمایش داده می‌شود؟

از جان‌بخشی به عکس‌های ثابت تا جعل کامل چهره سیاستمداران؛ دامنه کاربرد هوش مصنوعی بسیار فراتر از انتظار اغلب رأی‌دهندگان است.

البته همه تبلیغات ساخته‌شده با هوش مصنوعی مصداق جعل یا فریبکاری نیستند. ستادهای انتخاباتی از این فناوری برای امور تولیدی مختلفی مانند متحرک‌سازی عکس‌های قدیمی و ثابت، ساخت صحنه‌های پرجمعیت، بازسازی فضاهای دوران کودکی نامزدها و جایگزینی ویدیوهای آرشیوی گران‌قیمت استفاده کرده‌اند. متخصصان حوزه تبلیغات معتقدند این‌گونه کاربردها بدون آنکه پیام اصلی را تحریف کنند، هزینه‌های سرسام‌آور تولید را به‌شکل محسوسی کاهش می‌دهند.

با این حال، نمونه‌های جنجالی‌تر پا را از این فراتر گذاشته‌اند. به گزارش نیویورک تایمز، در یکی از ویدیوهای تبلیغاتی کمپین بروس بلیکمن، تصاویری کاملاً ساختگی از زهران ممدانی، شهردار نیویورک، و کتی هوکول، فرماندار این ایالت، در کنار هم خلق شده بود که گویی در حال تبلیغ یک «قرص خیالی توهم سیاسی» هستند؛ آن هم با استفاده از صدا و چهره بازسازی‌شده آنها و بدون درج کوچک‌ترین اشاره‌ای به مصنوعی بودن ویدیو. در موردی دیگر، یک ویدیوی تبلیغاتی متعلق به گروه «اوکلاهما را دوباره باشکوه کنیم» نامزد دموکرات فرمانداری را در آغوش هیلاری کلینتون نشان می‌داد تا او را فردی همسو با کلینتون و مخالف دونالد ترامپ معرفی کند. بر اساس ارزیابی‌های ادایمپکت، فقط برای پخش تلویزیونی همین یک آگهی در اوکلاهما بیش از ۲۰۰ هزار دلار هزینه شده بود.

نمونه‌های دیگرِ بررسی‌شده در گزارش تایمز شامل ویدیوهای ساختگی از عبدل السید در حال خندیدن به کارت‌هایی با پیام‌های افراطی، و تصویری جعلی از جیمز فیش‌بک در نشستی مشترک با ایلهان عمر، نماینده کنگره، و مقامات ایرانی بود. هیچ‌یک از این رویدادها هرگز در واقعیت رخ نداده‌اند. این مصادیق به‌خوبی روندی نگران‌کننده را نشان می‌دهند که در آن هوش مصنوعی از یک ابزار روتوش و ارتقای بصری ساده، به ابزاری برای جعل صحنه‌های هدفمند با هدف پیوند دادن نامزدها به چهره‌ها یا مواضع تنش‌زا تبدیل می‌شود.

شکاف شفاف‌سازی و بازیگران اصلی تبلیغات هوش مصنوعی

بخش عمده هزینه‌های شناسایی‌شده توسط کمپین‌های جمهوری‌خواه انجام شده و بیشتر این آگهی‌ها فاقد برچسب هشدار بوده‌اند.

بر اساس مجموعه‌داده گسترده‌تر پروژه رسانه‌ای وسلین، بیش از ۸۰ درصد از تبلیغات بررسی‌شده از سوی ستادهای جمهوری‌خواه یا کمیته‌های اقدام سیاسیِ همسو با این حزب منتشر شده است. در بررسی محدودتر این مرکز نیز حدود ۸۳ درصد از هزینه‌های رصدشده به تشکل‌های حامی جمهوری‌خواهان نسبت داده شده است. پژوهشگران یادآور می‌شوند که کمپین‌های دموکرات ممکن است به دلیل استفاده از هوش مصنوعی با ریسک اعتباری بزرگ‌تری روبه‌رو شوند، زیرا رأی‌دهندگان و مقامات دموکرات معمولاً حامی سرسخت مقررات‌گذاری برای هوش مصنوعی هستند؛ هرچند این دیدگاه صرفاً یک تحلیل است و مدرکی مبنی بر عدم استفاده ستادهای دموکرات از این فناوری محسوب نمی‌شود.

وضعیت شفاف‌سازی در هر دو مجموعه‌داده رویکردی مشابه و یکدست را نشان می‌دهد: تقریباً ۷۰ درصد آگهی‌ها در بررسی جامع فاقد برچسب هوش مصنوعی بودند و در جامعه آماری محدودتر نیز تنها ۳۱ درصد آگهی‌ها به استفاده از این فناوری اشاره کرده بودند. پژوهشگران دانشگاه وسلین تأکید دارند که این ارقام احتمالاً کمتر از آمار واقعی است، چراکه ردیابی و شناسایی تبلیغات در ایالت‌هایی که قانون شفاف‌سازی ندارند، به‌مراتب دشوارتر است.

آمارهای هزینه‌کرد نشان‌دهنده روش‌شناسی‌های متفاوت در سنجش هستند و نباید آنها را یکسان پنداشت. رقم کل ۱۳۷ میلیون دلار حاصل معیارهای گسترده‌تر ارزیابی است؛ در حالی که در بررسی جداگانه وسلین که دست‌کم ۱۶۴ آگهی منحصربه‌فرد را پوشش می‌دهد، کمی کمتر از ۸۰ میلیون دلار هزینه ثبت شده است. از سوی دیگر، آمار محافظه‌کارانه‌تر ادایمپکت که تنها آگهی‌های دارای برچسب مشخص را شامل می‌شود، رقمی کمی بیش از ۱۳ میلیون دلار را نشان می‌دهد. با وجود اختلاف ارقام، هر سه گزارش بر یک واقعیت انکارناپذیر تأکید دارند: تبلیغات سیاسی مبتنی بر هوش مصنوعی دیگر یک آزمایش حاشیه‌ای و گذرا نیست.

قانون‌گذاری؛ رأی‌دهندگان واقعاً به چه چیزی می‌توانند تکیه کنند؟

حدود نیمی از ایالت‌ها کمپین‌ها را ملزم به شفاف‌سازی درباره هوش مصنوعی کرده‌اند، اما نیمی دیگر قانونی ندارند و ضمانت‌های اجرایی نیز بسیار نامتوازن است.

به گزارش سی‌ان‌ان، حدود نیمی از ایالت‌های آمریکا ستادهای انتخاباتی را موظف کرده‌اند استفاده از محتوای تولیدشده یا دستکاری‌شده با هوش مصنوعی را در تبلیغات سیاسی اعلام کنند؛ با این حال، دامنه این مقررات در هر منطقه بسیار متغیر است. برای نمونه، ایالت میشیگان کمپین‌ها را ملزم کرده است که همزمان با یک متن چهارثانیه‌ای، یک اعلام صوتی سه‌ثانیه‌ای مبنی بر استفاده از هوش مصنوعی پخش کنند. این الزامات در ایالت‌های گوناگون آن‌قدر متفاوت است که یک کمپین کاملاً منطبق با قانون در یک ایالت، ممکن است در ایالتی دیگر با شکایت قضایی روبه‌رو شود.

حزب دموکرات ایالت نیویورک با طرح شکایتی در هیئت انتخابات این ایالت علیه تبلیغات بلیکمن، اعلام کرد که این ویدیو نقض قانون ایالتی است؛ قانونی که تبلیغات سیاسیِ فریبنده را ملزم به درج برچسب هوش مصنوعی می‌کند. در پاسخ، ستاد بلیکمن مدعی شد این آگهی ماهیتی طنزآمیز داشته و نیازی به شفاف‌سازی ندارد. در همین حال، انجمن مشاوران سیاسی آمریکا از وضع قوانین یکپارچه فدرال حمایت کرده است؛ قوانینی که بتواند ناهماهنگی میان مقررات ایالتی را برطرف کند، زدن برچسب بر محتوای فریبنده هوش مصنوعی را الزامی سازد و در عین حال به اصل آزادی بیان سیاسی آسیبی نزند؛ رویکردی که پیش‌تر در مباحث مربوط به تعیین سن قانونی استفاده از هوش مصنوعی نیز مطرح شده بود.

فرد ان. دیویس سوم، از مدیران سرشناس تبلیغات در هالیوود، در گفت‌وگو با نیویورک تایمز توضیح می‌دهد تیزری که پیش از این ساخت آن نزدیک به ۲ میلیون دلار هزینه می‌برد، حالا با هوش مصنوعی تقریباً با ۲۰۰ هزار دلار تولید می‌شود. این سقوط چشمگیر هزینه‌ها اصلی‌ترین دلیل انفجار حجم تبلیغات هوش مصنوعی به شمار می‌رود. اریکا فرانکلین فاولر، از مدیران پروژه رسانه‌ای وسلین، اشاره می‌کند که تشخیص برخی کاربردهای هوش مصنوعی برای مخاطب عادی بدون برچسب هشدار عملاً غیرممکن است. تراویس ریداوت، دیگر مدیر این پروژه، نیز در گفت‌وگو با سی‌ان‌ان هشدار می‌دهد که رأی‌دهندگان ممکن است با تصاویری از سیاستمداران مواجه شوند که در حال گفتن سخنان یا انجام اعمالی هستند که هرگز به زبان نیاورده و انجام نداده‌اند.

قوانین شفاف‌سازی فعلی به‌شکلی کاملاً نامتوازن در سراسر ایالت‌ها اجرا می‌شوند و پژوهشگران باور دارند تعداد واقعی تبلیغات مبتنی بر هوش مصنوعی بسیار بیشتر از آماری است که در سامانه‌های داده فعلی ثبت شده است. همان منطق اقتصادی که هوش مصنوعی را به ابزاری جذاب برای ستادهای کم‌بودجه تبدیل می‌کند، زمینه را برای تولید انبوه و ارزان‌قیمت تبلیغات تخریبیِ ساختگی نیز فراهم ساخته است. همان‌طور که بروس اشنایر، کارشناس برجسته امنیت، اشاره می‌کند: مسئله اصلی خودِ این فناوری نیست، بلکه فریبکاری پنهان و بدون شفاف‌سازی است.