عصر طلایی دکاکورن‌ها؛ سرمایه‌گذاران با سرعتی بی‌سابقه استارتاپ‌های هوش مصنوعی را ۱۰ میلیارد دلاری می‌کنند!

ما رسماً در عصر طلایی «دکاکورن‌ها» (استارتاپ‌های بالای ۱۰ میلیارد دلار) زندگی می‌کنیم.

• میانگین زمان لازم از زمان راه‌اندازی یک شرکت تا تبدیل شدن به دکاکورن تقریباً نصف شده و برخی از این غول‌ها واقعاً یک‌شبه به این رقم دست پیدا می‌کنند.

به روایت آمار و ارقام: داده‌های مؤسسه پیچ‌بوک (PitchBook) نشان می‌دهد که در سال ۲۰۲۵، استارتاپ‌ها در سراسر جهان به‌طور میانگین تنها ۵٫۵ سال زمان نیاز داشتند تا به جایگاه دکاکورن برسند.

• این زمان نسبت به ۹٫۴ سال در سال ۲۰۲۰ کاهش چشمگیری داشته و حتی از میانگین ۸ ساله‌ای که در آن زمان برای رسیدن به وضعیت یونیکورن (استارتاپ یک میلیارد دلاری) لازم بود هم سریع‌تر است!

نگاه دقیق‌تر: در حالی که هنوز سه ماه تا پایان سال ۲۰۲۶ باقی مانده، تا همین حالا ۴۲ دکاکورن جدید در سطح جهان متولد شده‌اند؛ آماری که یک رکورد تاریخی را تثبیت می‌کند، آن هم پیش از نهایی شدن دورهای سرمایه‌گذاری مورد انتظار برای شرکت‌هایی مانند مودال (Modal، تأسیس سال ۲۰۲۱) با ارزش‌گذاری ۱۵ میلیارد دلاری.

• رکورد قبلی مربوط به سال ۲۰۲۱ با ۳۴ دکاکورن بود که آمار ۱۴ موردی سال ۲۰۲۰ را پشت سر گذاشته بود.

• نکته شگفت‌انگیز اینجاست که ۱۷ مورد از ۲۰ دکاکورن سریع تاریخ، در سال‌های ۲۰۲۵ یا ۲۰۲۶ به این جایگاه دست یافته‌اند و همگی آن‌ها حدود سه سال یا حتی کم‌تر برای رسیدن به این ارزش زمان برده‌اند.

یک مثال بارز: بر اساس گزارش‌ها، استارتاپ دیسکاوری لوپ (Discovery Loop) وقتی در ماه اوت توسط جف دین (Jeff Dean، دانشمند ارشد سابق گوگل) راه‌اندازی شد، به دنبال ارزش‌گذاری ۱۰ میلیارد دلاری بود؛ رقمی که این مجموعه را به سریع‌ترین شرکت تاریخ در دستیابی به ارزش ۱۰ میلیارد دلار تبدیل می‌کرد.

• جالب‌تر اینکه طبق گزارش بیزنس اینسایدر، این هدف‌گذاری در ماه گذشته حتی تا ۵۰ میلیارد دلار افزایش پیدا کرد!

تلنگر واقع‌بینانه: با این حال، دستیابی به جایگاه دکاکورن به هیچ وجه تضمینی برای موفقیت بلندمدت نیست؛ برای اثبات این موضوع کافی است سرنوشت یکی از نخستین نمونه‌های مشابه تاریخ یعنی استارتاپ وب‌ون (Webvan) را مرور کنید.

نگاهی به تصویر بزرگ‌تر: البته این موج صعودی فقط مختص شرکت‌های تازه‌کار نبوده و شرکت‌هایی را هم که پیش از عصر هوش مصنوعی متولد شده بودند در بر گرفته است.

• میانگین سن دکاکورن‌های جدید در سال ۲۰۲۶ به لطف ۱۶ شرکتی که بیش از هشت سال پیش متولد شده بودند، اندکی افزایش یافت و به ۷٫۱ سال رسید.
• این فهرست شامل بازیگران سرشناسی مانند سربرس (Cerebras - ۲۰۱۵)، شیلد ای‌آی (Shield AI - ۲۰۱۵)، سامبانووا (SambaNova - ۲۰۱۷)، فلوئیداستک (FluidStack - ۲۰۱۷)، ایروالکس (Airwallex - ۲۰۱۵)، نینجاوان (NinjaOne - ۲۰۱۳) و ووپ (Whoop - ۲۰۱۲) می‌شود.

پشت پرده ماجرا: عدم توازن و تب داغ بازار سرمایه‌گذاری خطرپذیر (VC) نیروی محرکه اصلی این جریان است؛ جایی که سرمایه‌گذاران یا در مراحل بذری (Seed) مبالغ هنگفتی را به پای بنیان‌گذاران پرطرفدار می‌ریزند، یا در دورهای بزرگ مراحل پایانی مانند شرکت آنتروپیک (Anthropic)، بخش عظیمی از دارایی صندوق‌هایشان را روی یک شرط‌بندی بزرگ وسط می‌گذارند.

اما یک نکته مهم: نشانه‌هایی از ترک و بی‌ثباتی در بازار عرضه‌های اولیه سهام (IPO) به چشم می‌خورد و به تعویق افتادن یا لغو این عرضه‌ها، ماه نوامبر را به برهه‌ای حیاتی برای سنجش وضعیت تبدیل کرده است.

• ضعف در این بخش می‌تواند پایانی نگران‌کننده برای این دوران طلایی کنونی رقم بزند.

حرف آخر: هوش مصنوعی باعث شده رشد درآمدها سریع‌تر از هر زمان دیگری شتاب بگیرد؛ اما از سوی دیگر، موجب جهش‌های برق‌آسا در ارزش‌گذاری شرکت‌ها نیز شده است — جهش‌هایی که گاهی اوقات حتی بدون وجود آن درآمدهای واقعی رخ می‌دهند!