مهار بحران پیش از انفجار؛ استارتاپ گودیا با هوش مصنوعی جلوی طوفان‌های شبکه‌های اجتماعی را می‌گیرد

هر روز میلیاردها گفت‌وگو در سراسر شبکه‌های اجتماعی و وب‌سایت‌های دنیا شکل می‌گیرد. در این میان، یک پست به ظاهر بی‌اهمیت — چه پای اطلاعات غلطِ تولیدشده با هوش مصنوعی در میان باشد، چه نفرت‌پراکنی یا یک شایعه مخرب — می‌تواند مثل گلوله برف بغلتد، بزرگ شود و خیلی سریع به یک جنجال عمومی بزرگ تبدیل شود.

شرکت گودیا (Gudea) که نحوه گسترش روایت‌ها و شایعات در اینترنت را ردیابی می‌کند و خودش را «پیش‌بین و رادار طوفان برای اینترنت» می‌نامد، با استفاده از هوش مصنوعی به شرکت‌ها و سازمان‌ها کمک می‌کند بوی دردسرهای آنلاین را قبل از تبدیل شدن به بحرانی تمام‌عیار حس کنند.

برخلاف پلتفرم‌های سنتی پایش شبکه‌های اجتماعی (Social Listening) که صرفاً معیارهایی مثل تعداد منشن‌ها، هشتگ‌ها و میزان بازدید (Impression) را می‌شمارند، گودیا می‌خواهد به سازمان‌ها نشان دهد چه کسانی پشت پرده یک گفت‌وگو هستند و آن را هدایت می‌کنند، اطلاعات با چه سرعتی و از چه مسیری جا‌به‌جا می‌شود و این ماجرا در نهایت قرار است به کجا ختم شود. هوش مصنوعی این پلتفرم به جای شمارش ساده پست‌ها، الگوهای رفتاری، ارتباطات و مسیرهای جریان اطلاعات را در بیش از ۵۰۰ وب‌سایت و پلتفرم اصلی و حاشیه‌ای، از جمله ایکس (توییتر سابق)، ردیت و تیک‌تاک تحلیل می‌کند.

گودیا به جای اینکه فقط بیاید و بگوید نام برند شما بیش‌تر از قبل منشن شده، زمینه و بستر اصلی پشت این رشد را تحلیل می‌کند تا مدیران و تصمیم‌گیرندگان بدانند اصلاً باید پاسخی بدهند یا خیر، و اگر قرار است واکنشی نشان دهند، این کار باید به چه شکلی باشد.

تیم گودیا مأموریت خود را در جریان رویداد استارتاپ بتلفیلد ۲۰۲۶ (Startup Battlefield) روی صحنه برد و تأکید کرد سازمان‌ها برای محافظت از اعتبار و خوش‌نامی برند خود باید رویکردی بسیار فعال‌تر و پیش‌دستانه‌تر اتخاذ کنند.

کیث پرسلی (Keith Presley)، مدیرعامل و هم‌بنیان‌گذار گودیا می‌گوید: «صنایع بزرگ هنوز متوجه نشده‌اند که اقدامات پیش‌دستانه فراوانی وجود دارد که می‌توانند برای دفاع از شهرت و برند خود انجام دهند. بسیاری از مدیران روابط عمومی، رسانه‌ای یا بازاریابی همچنان از ابزار‌های قدیمی برای تحلیل اوضاع استفاده می‌کنند؛ در حالی که آن ابزار‌ها فقط برای شمارش تعداد هشتگ‌ها یا دفعات نمایش طراحی شده بودند و نه چیز دیگر.»

استارتاپ گودیا در سال ۲۰۲۳ توسط کیث پرسلی، جاناتان اسپربر (Jonathan Sperber) و جیمز تومین (James Thomin) تأسیس شد. پرسلی بیش از ۱۵ سال سابقه فعالیت در کمپین‌های سیاسی و امور دفاعی دارد که از جمله آن‌ها می‌توان به ساخت زیرساخت کمپین ریاست جمهوری اندرو یانگ اشاره کرد. اسپربر، مدیر ارشد استراتژی شرکت، پیشینه‌ای قوی در حوزه تحقیقات ضداطلاعات و شایعه‌پراکنی دارد و تومین، مدیر ارشد فناوری (CTO) گودیا نیز با مدرک دکترای مهندسی شیمی، حدود دو دهه است که در حوزه هوش مصنوعی و یادگیری ماشین فعالیت می‌کند.

پرسلی مسیر شکل‌گیری این شرکت و تبدیل شدنش به یک استارتاپ را اتفاقی غیرمعمول و عجیب توصیف می‌کند.

او در این باره می‌گوید: «ما از آن استارتاپ‌های عجیبی هستیم که من اصلاً از اول قصد تأسیس شرکت تجاری نداشتم!»

ریشه این تیم به «ابتکار جورج واشنگتن» (George Washington Initiative) برمی‌گردد؛ سازمان غیرانتفاعی که پس از انتخابات ۲۰۲۰ آمریکا شکل گرفت. این سازمان راهبردها و تاکتیک‌هایی را که جامعه اطلاعاتی در خارج از مرزها برای ضربه زدن به شبکه‌های آنلاین گروه‌هایی مانند القاعده و داعش به کار می‌برد، به کار گرفت و آن‌ها را برای مهار کارزارهای ضداطلاعات در داخل آمریکا پیاده‌سازی کرد.

هدف اصلی این بود که محیط‌های آنلاین محل شکل‌گیری کمپین‌های پخش اطلاعات شناسایی شوند و مسیرهایی که به این جریان‌ها اجازه می‌داد به دست مخاطبان گسترده‌تری برسند، مسدود یا مختل گردد.

با این حال، این تیم متوجه شد ابزار‌های موجود اصلاً نشان نمی‌دهند که داده‌ها و اطلاعات چطور در دنیای واقعی میان افراد، گروه‌ها و پلتفرم‌ها دست‌به‌دست می‌شود. همین خلأ و کمبود جدی، فرصت طلایی تولد استارتاپ گودیا را رقم زد.

اکنون سه سال پس از پایه‌گذاری، گودیا نزدیک به ۴۰ مشتری و سازمان را تحت پوشش دارد. به گفته پرسلی، مشتریان این شرکت شامل یک غول مخابراتی حاضر در جمع ۵۰ شرکت برتر فهرست Fortune، یک خرده‌فروشی بزرگ جزو Fortune 50، «یکی از بزرگ‌ترین آزمایشگاه‌های هوش مصنوعی جهان، یکی از معروف‌ترین گروه‌های موسیقی دنیا»، آژانس‌های تخصصی روابط عمومی و مدیریت بحران، و نهادهای دولتی می‌شوند.

با خیزش برق‌آسای هوش مصنوعی مولد، پرسلی معتقد است نیاز به فناوری‌های گودیا چند برابر شده است و این استارتاپ اکنون به دنبال گسترش هرچه بیش‌تر دایره مشتریان خود است.

ابزار‌های هوش مصنوعی هزینه و زحمت مورد نیاز برای تولید انبوه محتوا و هماهنگی کارزارهای آنلاین را به شدت پایین آورده‌اند. کاری که پیش از این نیازمند یک سازمان بزرگ و چندین نیرو بود، حالا به راحتی توسط یک نفر تنها با یک لپ‌تاپ و دسترسی به نرم‌افزارهای مناسب انجام می‌شود.

پرسلی می‌گوید: «وقتی کارمان را در سال ۲۰۲۱ شروع کردیم و سپس در سال ۲۰۲۳ شرکت را راه انداختیم، شاید از هر چهار موردی که بررسی می‌کردیم، فقط در یکی از آن‌ها فعالیت‌های ساختگی و غیرواقعی دیده می‌شد. اما حالا از هر ۱۰ موردی که زیر ذره‌بین می‌بریم، تقریباً ۹ مورد با فعالیت‌های فیک و دستکاری‌شده احاطه شده‌اند!»

در چشم‌انداز آینده، گودیا قصد دارد توانایی خود را در ردیابی نقطه آغاز روایت‌ها و شیوه پخش آن‌ها ارتقا دهد. یکی از برنامه‌های مهم آتی این شرکت، ردیابی جغرافیایی (Geolocation) جریان‌های فکری است. پرسلی توضیح می‌دهد این فناوری که برای عرضه در سال آینده میلادی برنامه‌ریزی شده، به کاربران امکان می‌دهد با دقتی بسیار بالا — حتی تا سطح یک بلوک شهری — بفهمند گفت‌وگوها دقیقاً در کدام نقطه جغرافیایی در حال شکل‌گیری است.

این شرکت همچنین قصد دارد ابزار‌های تحلیلی پشت صحنه خود را بیش‌تر در دسترس مشتریان قرار دهد. به عنوان مثال، یک برند می‌تواند پیش از شروع یک کمپین تبلیغاتی پرریسک، سناریوی آن را با مدل هوش مصنوعی گودیا شبیه‌سازی کند تا از قبل بداند آیا این استراتژی ممکن است حاشیه یا بازخورد منفی ایجاد کند یا خیر.

هفته گذشته، گودیا اعلام کرد موفق به جذب ۷ میلیون دلار سرمایه بذری (Seed Funding) در یک دور تأمین مالی با هدایت مشترک Mudita Venture Partners و Silicon Road Ventures شده است؛ رقمی که مجموع سرمایه‌گذاری‌های جذب‌شده توسط این استارتاپ نوآور را به حدود ۱۵ میلیون دلار می‌رساند.