اندرو هوبرمن، عصب‌شناس استنفورد: مسابقه واقعی هوش مصنوعی بر سر کنترل مغز شماست!

شاید فکر کنید مسابقه نفس‌گیر هوش مصنوعی فقط برای این است که ببینیم کدام شرکت می‌تواند قوی‌ترین و باهوش‌ترین مدل را بسازد؛ اما ماجرا از این حرف‌ها فراتر است.

اندرو هوبرمن (Andrew Huberman)، دانشمند برجسته علوم اعصاب دانشگاه استنفورد و میزبان یکی از پرطرفدارترین پادکست‌های علمی جهان، معتقد است که غول‌های فناوری از جمله اوپن‌ای‌آی (OpenAI)، متا (Meta) و آنتروپیک (Anthropic) در نهایت به شرکت‌های زیست‌فناوری (بیوتک) تبدیل خواهند شد؛ شرکت‌هایی که به دنبال راه‌هایی برای خواندن و تغییر فعالیت‌های مغز، آن هم بدون نیاز به هیچ‌گونه جراحی یا کاشت تراشه هستند.

هوبرمن در پادکست اخیر «Invest Like The Best» توضیح داد: «هدف نهایی این است که بتوان به شکل غیرتهاجمی، روی مغز داده‌ها را خواند و حتی نوشت.»

او اشاره می‌کند که این ایده می‌تواند در قالب ابزار‌هایی پیاده شود که به افراد کمک می‌کنند راحت‌تر بخوابند، با سرعت بیشتری یاد بگیرند، بهتر تمرکز کنند یا استرس خود را مدیریت نمایند. البته بخش هیجان‌انگیزتر و چالش‌برانگیزتر ماجرا به دستگاه‌هایی مربوط می‌شود که می‌توانند هنگام کار‌های سنگین، سطح انگیزه شما را به طور هدفمند بالا ببرند و بعد از تمام شدن کار، این حالت را خاموش کنند تا مغز بتواند ریکاوری شود و استراحت کند.

او تأکید کرد: «مسیر فناوری به سمت ساخت دستگاهی کاملاً غیرتهاجمی می‌رود که با آن بتوانید درست مثل چرخاندن یک پیچ ولوم، سطح انگیزه خودتان را بالا ببرید.»

او در ادامه افزود: «رقابت و مسابقه تسلیحاتی واقعی هوش مصنوعی دقیقاً همین‌جاست، نه در بنچمارک‌های متنی!»

شرکت‌های اوپن‌ای‌آی، متا و آنتروپیک تاکنون واکنشی به این پیش‌بینی‌ها نشان نداده‌اند.

پرده اول: اولین جرقه‌های فناوری‌های عصبی

اگرچه تا رسیدن به آن آینده شگفت‌انگیز راه درازی در پیش است، اما نسخه‌های اولیه از فناوری‌های عصبی مصرف‌کننده (Neurotech) همین حالا هم وارد بازار شده‌اند.

به عنوان مثال، شرکت نورِبل (Neurable) هدفون‌هایی می‌فروشد که میزان تمرکز و خستگی ذهنی را پایش می‌کنند؛ هم‌زمان شرکت‌هایی مثل مِیو (Mave)، هیلو نوروساینس (Halo Neuroscience) و لیفتید (LIFTiD) هدست‌های تحریک مغزی را با هدف تقویت تمرکز به بازار عرضه کرده‌اند.

از سوی دیگر، برندهایی مانند سونا (Sona)، تروواگا (Truvaga) و پالسِتو (Pulsetto) گجت‌های پوشیدنی تحریک عصب واگ را می‌فروشند که برای آرامش اعصاب و کاهش استرس طراحی شده‌اند.

با این حال، هیچ‌کدام از این دستگاه‌ها هنوز نمی‌توانند با آن دقت خارق‌العاده و شخصی‌سازی‌شده مبتنی بر هوش مصنوعی که هوبرمن متصور است، انگیزه و بهره‌وری یک فرد را مثل یک کلید کم و زیاد کنند.

هوبرمن پیش‌بینی می‌کند این تحول بزرگ ابتدا از دنیای فناوری‌های مربوط به خواب آغاز شود؛ از جمله دستگاه‌هایی که حرکات چشم یا سیستم عصبی خودکار بدن را اندازه‌گیری کرده و روی آن‌ها تأثیر می‌گذارند. به گفته او، در ادامه ماسک‌های چشم، ایمپلنت‌ها و شاید روزی عینک‌ها و مچ‌بندهای هوشمند راه‌های مستقیم‌تری را برای تنظیم و تغییر وضعیت ذهنی افراد فراهم کنند.

او حتی پیش‌بینی کرد که به زودی برخی کارآفرینان و علاقه‌مندان به فناوری، ایمپلنت‌های تحریک‌کننده عصب واگ را که هوشیاری را افزایش داده و کاربردهای بالینی دارند، به همان سادگی و راحتی پیرسینگ‌های زیبایی بپذیرند و از آن‌ها استفاده کنند.

برایان جانسون (Bryan Johnson)، کارآفرین معروف حوزه طول عمر و بنیان‌گذار پروژه بلوپرینت (Blueprint)، از جمله چهره‌های سرشناسی است که از دستگاه پالسِتو استفاده می‌کند. او در مستند نتفلیکس خود با عنوان «نمیر» (Don't Die) گفته بود هر زمان که نیمه‌شب از خواب بیدار شود، حدود ۱۰ دقیقه از این گجت استفاده می‌کند، زیرا او را «خیلی سریع» دوباره به خواب می‌برد.

البته هوبرمن نگرانی‌های جدی پیرامون این موضوع را هم نادیده نمی‌گیرد: این‌که آیا انسان‌ها حاضر می‌شوند کل مغز خود را در برابر یک کنترل غیرتهاجمی آسیب‌پذیر و در دسترس بگذارند؟ او تأکید کرد که در چنین دستگاه‌هایی حتماً باید پروتکل‌ها و مکانیزم‌های ایمنی بسیار سرسختی تعبیه شود.

با همه این‌ها، هوبرمن نسبت به آینده این حوزه به شدت خوش‌بین است. او می‌گوید راهکارهای فعلی مثل مصرف کافئین، داروها، ورزش یا تمرینات تنفسی، روش‌هایی نسبتاً کلی و غیردقیق برای تغییر عملکرد مغز هستند؛ اما موج بعدی بسیار شخصی‌سازی‌شده‌تر و دقیق‌تر خواهد بود، چرا که هوش مصنوعی یاد می‌گیرد دقیقاً چه شدتی از تحریک عصبی، می‌تواند بالا‌ترین حد تمرکز یا انگیزه را برای هر فرد به ارمغان بیاورد.

هوبرمن در پایان گفت: «ما قرار است با کمک فناوری، وضعیت‌های ذهنی را به سمت تمرکز عمیق و حالت‌های بهینه‌سازی‌شده برای یادگیری سوق دهیم و این آغاز یک عصر تازه است.»