انتشارات مکمیلن دستیار هوش مصنوعی خود را پس از جشنی پرهیاهو، به‌دلیل ناکارآمدی متوقف کرد

کارکنان و نویسندگان گزارش می‌دهند که دستیار هوش مصنوعی انتشارات مکمیلن موسوم به NOA ابزاری کاملاً ناکارآمد بوده است؛ در حالی که نویسندگان پرفروش نیز تأکید می‌کنند کاربرد شتاب‌زده هوش مصنوعی در حال تخریب رابطه آن‌ها با پنج ناشر بزرگ جهان است.

وقتی کارکنان دفتر مرکزی انتشارات مکمیلن (Macmillan Publishers) در منهتن جنوبی در یکی از روزهای ژانویه ۲۰۲۴ وارد محل کار خود شدند، روی دیوارها پوسترهای عجیبی دیدند که به عضوی تازه در تیم به نام «NOA» خوشامد می‌گفت. به گفته چند تن از کارمندان حاضر، سالن غذاخوری با بادکنک‌ها و بنرهای بنفش و حروفی نورانی که نام NOA را نمایش می‌داد تزیین شده بود و حتی روی ظرفی پر از پیراشکی جمله «NOA اینجاست» به چشم می‌خورد.

نام NOA مخفف عبارت «دستیاری غیرمعمولی» (No Ordinary Assistant) بود؛ عنوانی که به گفته چندین کارمند، از سوی بسیاری از دستیاران انسانی شاغل در مکمیلن «توهین‌آمیز» تلقی شد. در ایمیلی به کارکنان، NOA به‌عنوان یک چت‌بات هوش مصنوعی معرفی شد که شرکت نرم‌افزاری آلمانی Chaptr آن را توسعه داده بود؛ شرکتی که تحت حمایت مالی شرکت هولتسبرینک (Holtzbrinck)، مالک مکمیلن فعالیت می‌کند.

در این ایمیل به کارکنان اطمینان داده شده بود که NOA «محیطی امن است که می‌توانید اطلاعات اختصاصی شرکت را بدون خطر اشتراک‌گذاری با اشخاص ثالث وارد آن کنید». در عمل این عبارت بدان معنا بود که NOA یک ابزار سازمانی مداربسته به شمار می‌رفت که داده‌ها را برای آموزش مدل‌ها ذخیره نمی‌کرد یا به اشتراک نمی‌گذاشت.

کارکنان مکمیلن می‌گویند در جلسات آموزشی به آن‌ها هشدار داده شده بود که NOA ممکن است دچار توهم شود و همیشه باید توسط انسان راستی‌آزمایی شود. با این حال، کارمندان تشویق می‌شدند که از NOA برای نگارش ایمیل‌ها، آماده‌سازی پیش‌نویس متون بازاریابی، تحقیقات بازار و ایده‌پردازی استفاده کنند. به گفته چند کارمند، به آن‌ها تاکید شده بود که فقط بخش محدودی از دست‌نوشته‌های نویسندگان را در این سامانه وارد کنند. کارکنان همچنین می‌توانستند لحن گفتگوی NOA را از میان گزینه‌هایی چون «سرزنده»، «ساده و جدی»، «بدبینانه»، «طعنه‌آمیز» و «پشیمان» تغییر دهند.

یکی از کارمندان مکمیلن به یاد می‌آورد که در نخستین جلسات آموزشی حضوری، نماینده شرکت Chaptr تلاش می‌کرد با گفتن اینکه درک می‌کند ناشران با موضوع بسیار مهمی به نام «محتوا» سروکار دارند، به آن‌ها اطمینان خاطر دهد؛ اما این کارمند می‌گوید: «تصور من این بود که کار ما انتشار ادبیات است، نه صرفاً تولید محتوا!»

در ماه‌های بعد از سال ۲۰۲۴، از کارکنان مکمیلن خواسته شد تا برای تدوین اهداف ارزیابی عملکرد سالانه خود از NOA استفاده کنند؛ حتی در ایمیلی به آن‌ها اعلام شد: «ما پرامپت اختصاصی ساخته‌ایم تا NOA اهداف شغلی شما را بنویسد!»

با این حال چندین کارمند مکمیلن تاکید می‌کنند که NOA ابزاری ناکارآمد و غیرقابل اتکا بود و یکی از آن‌ها می‌گوید: «سیستم افتضاح بود و عملاً هیچ‌کس از آن استفاده نمی‌کرد». منابع متعددی در صنعت نشر به دلیل نگرانی از عواقب شغلی ترجیح داده‌اند هویتشان فاش نشود، اما همگی بر ناکامی این تجربه تاکید دارند.

در اکتبر ۲۰۲۵، کارکنان مکمیلن از طریق ایمیلی باخبر شدند که شرکت Chaptr پروژه NOA را برای همیشه متوقف می‌کند. از آن زمان به بعد، مدیران ارشد تلاش کردند هوش مصنوعی گوگل یعنی Gemini را وارد فرایندهای انتشارات کنند. برخی کارکنان حتی تلاش کردند از Gemini برای ارزیابی طرح کتاب‌ها و نامه‌های آژانس‌های ادبی استفاده کنند، اما به گفته یکی از ویراستاران، تحلیل‌های ارائه‌شده توسط Gemini کاملاً «بی‌فایده» بود.

در پاسخ به درخواست شفاف‌سازی، کلی کالینز (Kelly Collins)، معاون ارتباطات مکمیلن، اعلام کرد که این انتشارات از Gemini صرفاً برای امور تجاری بهره می‌برد اما هیچ دستوری از سوی مدیریت مبنی بر استفاده از این ابزار در بخش‌های اصلی فرایند نشر، از جمله ارزیابی متون، صادر نشده است. او همچنین مدعی شد موارد مطرح‌شده با شیوه واقعی معرفی NOA همخوانی ندارد، ولی توضیحی درباره جزئیات آن ارائه نکرد.

کالینز خاطرنشان کرد که این ناشر رویکردی محتاطانه در قبال هوش مصنوعی دارد که بر آگاهی و آموزش کارکنان تمرکز می‌کند و همواره انسان را در اولویت قرار می‌دهد.

مکمیلن معمولاً از نظر تیراژ سالانه فروش، کوچک‌ترین عضو در میان پنج ناشر بزرگ ایالات متحده (معروف به Big Five) محسوب می‌شود. بخش انتشاراتی Farrar, Straus and Giroux وابسته به مکمیلن آثاری از چهره‌های سرشناس ادبیات داستانی نظیر سالی رونی (Sally Rooney) را منتشر می‌کند و بخش Tor Books نیز میزبان نویسندگان پرآوازه علمی‌تخیلی و فانتزی همچون جان اسکالزی (John Scalzi) است.

گزارش‌ها نشان می‌دهد که کارکنان تمام پنج ناشر بزرگ می‌گویند مدیران ارشد آن‌ها را به استفاده از هوش مصنوعی ترغیب می‌کنند؛ آن هم در حالی که ناشرانی چون اشت (Hachette)، مکمیلن و بخش آلمانی پنگوئن رندوم هاوس به اتهام نقض کپی‌رایت از توسعه‌دهندگان بزرگ هوش مصنوعی شکایت کرده‌اند.

در این میان، چندین نویسنده پرفروش اعلام کرده‌اند که به دلیل سیاست‌های مرتبط با هوش مصنوعی، وارد درگیری جدی با ناشران خود شده‌اند و حتی کنار گذاشتن مدل سنتی نشر را بررسی می‌کنند.

در پنگوئن رندوم هاوس (Penguin Random House) که پس از ادغام سال ۲۰۱۳ بزرگ‌ترین ناشر این گروه شد، کارمندان می‌گویند در دوره‌های آموزشی به استفاده از نسخه سازمانی ChatGPT تشویق شده‌اند؛ حتی با اینکه بخش آلمانی همین انتشارات شکایت حقوقی علیه OpenAI را پیش می‌برد.

در ماه فوریه، نمایندگان انتشارات Hay House (زیرمجموعه پنگوئن رندوم هاوس) در ارائه‌ای برای کارکنان، توضیح دادند که نسخه سازمانی ChatGPT به ابزار اصلی بهره‌وری و خلاقیت آن‌ها برای ایده‌پردازی و توسعه محتوا تبدیل شده است.

با وجود فشارهای مدیریتی، کارکنان می‌گویند تا حد امکان از ChatGPT فاصله می‌گیرند، زیرا این ابزار کار روزمره آن‌ها را دشوارتر می‌کند. از سوی دیگر برخی مدیران میانی به کارمندان اعلام کرده‌اند که برای کارهای خلاقانه مانند نگارش متون تبلیغاتی و طراحی جلد اصلاً سراغ هوش مصنوعی نروند؛ موضوعی که به تناقض و سردرگمی نیروها انجامیده است.

کلر فون شیلینگ (Claire von Schilling)، از مدیران ارشد پنگوئن رندوم هاوس، در این باره می‌گوید که رویکرد این شرکت بر اصول مشخص، حفاظت از حقوق مالکیت فکری نویسندگان و پاسداشت نقش محوری خلاقیت انسانی متکی است و بخش‌های مختلف انتشارات اختیار دارند ابزارهای هوش مصنوعی را متناسب با نیاز خود به کار بگیرند.

با این حال نویسندگان پرفروش که مجموع فروش آثارشان از مرز ۳۰ میلیون نسخه فراتر می‌رود، تأکید دارند که روابطشان با ناشران خدشه‌دار شده است. یکی از این نویسندگان می‌گوید متنی تبلیغاتی دریافت کرده که حاوی نقل‌قول‌های جعلی و ناشی از توهم هوش مصنوعی بوده، اما ناشر بر واقعی بودن آن اصرار ورزیده است. نویسنده دیگری نیز اشاره می‌کند که در مذاکرات قرارداد اخیرش، هیچ ناشر بزرگی حاضر نشد تعهد کتبی بدهد که از هوش مصنوعی برای تولید یا ویرایش کتابش استفاده نخواهد شد.

یکی از این نویسندگان معتقد است چنین رفتارهایی حس اعتمادی را که شالوده همکاری نویسنده و ناشر است از بین می‌برد.

نویسنده دیگری با انتقاد از این سیاست دوگانه می‌گوید: «دیدن اینکه ناشران توافق‌های مالی کلان از شرکت‌های هوش مصنوعی بابت نقض حقوق مؤلفان دریافت می‌کنند و همزمان برای انجام امور خود سراغ همان ابزارها می‌روند، واقعاً کلافه‌کننده است».

به گفته نویسندگان، تعدیل نیروهای اخیر برای کاهش هزینه‌ها در ناشران بزرگ، فشار مضاعفی بر ویراستاران وارد کرده و گروهی از آن‌ها را ناچار ساخته تا برای مدیریت حجم کار به هوش مصنوعی تکیه کنند. یکی از نویسندگان می‌گوید: «ما شاهدیم که ویراستاران بدون خواندن متن، با استفاده از مدل Claude متون تبلیغاتی بی‌ربط تولید می‌کنند یا حتی از خود نویسنده می‌خواهند برنامه بازنویسی کتاب را بنویسد».

خواسته مشترک نویسندگان، شفافیت کامل ناشران در قبال نحوه استفاده از هوش مصنوعی است. آن‌ها می‌خواهند ناشران بزرگ چارچوب اخلاقی مشخصی تدوین و به آن پایبند بمانند، اما بلاتکلیفی موجود برخی نویسندگان سرشناس را به سمت نشر مستقل کارهای آینده سوق داده است.

یکی از نویسندگان می‌گوید: «اگر ناشران سنتی قرار است کارهای اصلی را به ماشین بسپارند، دیگر حضور آن‌ها چه لزومی دارد و چرا خود نویسنده مستقیماً این کار را انجام ندهد؟»

مو رایان (Mo Ryan)، نویسنده‌ای که آثارش توسط انتشارات هارپرکالینز منتشر شده، در پلتفرم بلواسکای نوشت که با شرایط فعلی، انتشار مستقل کتاب‌ها روزبه‌روز گزینه‌ای جدی‌تر و منطقی‌تر به نظر می‌رسد.

جان اسکالزی، نویسنده سرشناس علمی‌تخیلی که قراردادی برای انتشار ۱۰ جلد کتاب با بخش Tor انتشارات مکمیلن امضا کرده است، در بلواسکای تاکید کرد: «اگر متوجه شوم متن روابط عمومی کتاب من با هوش مصنوعی ساخته شده، بی‌نهایت خشمگین خواهم شد. ردپای بی‌کیفیت هوش مصنوعی در همان نگاه اول مشخص و غیرقابل قبول است و ناشران با این کار به کتاب‌ها ضربه می‌زنند».

نویسندگان نامداری که پایگاه مخاطبان پرشماری دارند، دیگر نیازی به حمایت ناشران سنتی احساس نمی‌کنند؛ همان‌طور که برندون سندرسون (Brandon Sanderson) در سال ۲۰۲۲ توانست بیش از ۱۵ میلیون دلار سرمایه برای چاپ مستقل چهار جلد از کتاب‌هایش از طریق کیک‌استارتر جمع‌آوری کند.

یکی از نویسندگان پرفروش در ارزیابی نهایی خود می‌گوید: «ناشران همواره به نویسندگان به چشم یک دردسر نگاه می‌کردند و اکنون مایلند ما را به مهره‌هایی سوخته بدل سازند؛ اما نکته شگفت‌انگیز اینجاست که آن‌ها در تلاش برای کنار زدن انسان‌ها به کمک هوش مصنوعی، ناخواسته هویت و ضرورت وجودی خودشان را به‌کلی از بین می‌برند».