مایکروسافت برای سوپراپ کوپایلت کنتور انداخت؛ ایجنت‌های هوش مصنوعی با اشتراک معمولی کار نمی‌کنند!

مایکروسافت از سوپراپ جذاب و جدید کوپایلت (Copilot) در کنار یک مدل قیمت‌گذاری «تکامل‌یافته» رونمایی کرده است؛ مدلی که عملاً یعنی مشتریان همچنان باید اشتراک ماهانه خود را بپردازند، اما اگر امکانات واقعاً هوشمند و پیشرفته بخواهند، باید دست‌به‌جیب شوند و هزینه بیشتری پرداخت کنند.

این غول فناوری تغییرات اخیر را همگام با چشم‌انداز گسترده‌ترش برای کوپایلت تشریح کرد؛ جایی که کوپایلت قرار است به یک هاب کاری واحد برای هوش مصنوعی تبدیل شود و همه چیز، از محیط چت و برنامه‌های آفیس گرفته تا کدنویسی و ایجنت‌های خودران را زیر یک چتر بیاورد.

مایکروسافت این سیستم قیمت‌گذاری جدید را ترکیبی از «مجوز اشتراک کاربر» (USL) که ماهیانه به ازای هر کاربر دریافت می‌شود، و «صورت‌حساب مبتنی بر مصرف» (UBB) نام‌گذاری کرده؛ روشی که هزینه‌ها را دقیقاً بر اساس میزان کارکرد و پردازش کوپایلت محاسبه می‌کند.

اشتراک معمولی فعلی، هزینه‌های بخشی را تأمین می‌کند که مایکروسافت به آن «هوش مصنوعی روزمره» (Everyday AI) می‌گوید. این بخش شامل چت کوپایلت و حضور آن در نرم‌افزارهای ورد، اکسل، پاورپوینت، اوت‌لوک و تیمز است. کاربران می‌توانند مدل دلخواه‌شان را انتخاب کنند یا تعیین آن را به حالت خودکار (Auto) بسپارند تا سیستم بر اساس دقت، سرعت و هزینه، بهترین گزینه را برگزیند.

اما بخش پرخرج و پیشرفته ماجرا «هوش مصنوعی پیشرفته» (Advanced AI) است. مشتریانی که بخواهند کوپایلت را وارد کارهای پردازشی سنگین و ایجنت‌محور کنند، حتماً به سیستم صورت‌حساب مبتنی بر مصرف (UBB) نیاز پیدا خواهند کرد. به گفته مایکروسافت، این بخش ابزارهایی مثل Cowork، کدنویسی خودکار، Autopilot، قابلیت‌های ایجنتی جدید در شیرپوینت (SharePoint) و مدل‌های لبه فناوری از جمله آسترا (Astra) و فیبل (Fable) را شامل می‌شود. نکته کلیدی اینجاست که این هزینه‌های مصرفی، روی اشتراک کاربر اضافه می‌شوند، نه اینکه جایگزین آن باشند.

البته این نوع کنتور انداختن ایده کاملاً جدیدی نیست؛ مایکروسافت قبلاً هم برای بعضی از خدمات هوش مصنوعی خودش مثل Cowork از قیمت‌گذاری بر پایه مصرف استفاده کرده بود و «اعتبار کوپایلت» (Copilot Credits) ارز مشترکی برای پرداخت این خدمات محسوب می‌شود.

چیزی که اکنون تغییر کرده، میزان محوری بودن این مدل پرداختی است؛ چرا که مایکروسافت قصد دارد کوپایلت را بیش از هر زمان دیگری به قلمرو ایجنت‌ها هدایت کند.

اینکه دقیقاً چند اعتبار از حساب کاربر کسر شود، به کاری که از کوپایلت می‌خواهید بستگی دارد. به گفته مایکروسافت، میزان مصرف بر اساس مدل‌های استفاده‌شده، حجم داده‌هایی که باید بازیابی شوند، زمان پردازش و ابزارهایی که ایجنت فراخوانی می‌کند متغیر است. در نتیجه، وظایف پیچیده و چندمرحله‌ای اعتبار بسیار بیشتری نسبت به کارهای ساده مصرف می‌کنند.

با این حال، مدیران ردموند کارفرمایان و مدیران شبکه را کاملاً دست‌بسته در برابر یک کارمند مشتاق و یک ایجنت هوش مصنوعی گرسنه رها نکرده‌اند! فعال‌سازی قابلیت‌های مبتنی بر مصرف نیازمند تعریف خط‌مشی پرداخت (Billing Policy) است و ادمین‌های سیستم می‌توانند سقف هزینه‌کرد سازمانی و فردی تعیین کنند، هشدارهای بودجه را فعال سازند و روند مصرف را مستقیماً از پنل مدیریت مایکروسافت ۳۶۵ زیر نظر بگیرند.

به عقیده سایمون باکستر، تحلیل‌گر مؤسسه TechMarketView، این رویکرد نیازمند یک تحول ذهنی جدی برای سازمان‌هایی است که تا امروز دقیقاً می‌دانستند هر اشتراک کوپایلت ماهانه چقدر برایشان هزینه دارد.

باکستر توضیح می‌دهد: «مشتریانی که این قابلیت‌های ایجنتی را می‌خواهند، باید تفکر مبتنی بر مصرف و مدیریت دقیق هزینه‌ها را هم در پیش بگیرند.» او به ابزارهای جدید FinOps مایکروسافت برای مدیریت سیاست‌های خرج‌کرد، تأیید اعتبار و دسترسی به مدل‌ها اشاره کرد که نشان می‌دهد ردموند خوب می‌داند مشتریان برای زیر نظر گرفتن شماره‌انداز کنتور به کمک نیاز دارند.

ابزارهایی مثل Code و Autopilot می‌توانند برای مسئولان امور مالی سازمان‌ها جذاب و در عین حال چالش‌برانگیز باشند؛ چرا که این ایجنت‌ها طوری طراحی شده‌اند که بعد از راه‌اندازی اولیه، به صورت مستقل به کار ادامه می‌دهند. به گفته باکستر: «یک ایجنت مستقل که بدون نیاز به پرامپت کار می‌کند، دیگر به کاربری که پشت کیبورد نشسته وابسته نیست.»

این موضوع می‌تواند برای بخش‌های دولتی و عمومی که عادت دارند بودجه‌شان را بر اساس تعداد کارمندان برنامه‌ریزی کنند، حسابی دردسرساز شود. باکستر به طرح پیاده‌سازی کوپایلت در سرویس سلامت همگانی انگلستان (NHS England) اشاره کرد؛ جایی که تخصیص لایسنس بین ۵۰۵ هزار کارمند، هزینه‌ای مشخص و قابل پیش‌بینی به خریداران ارائه می‌دهد.

اما سپردن وظایفی مثل بررسی شکایات یا رسیدگی به درخواست‌های آزادی اطلاعات به ایجنت‌های کنتوردار، این سازمان‌ها را با هزینه‌ای متغیر روبه‌رو می‌کند که حداقل در ابتدا، هیچ تاریخچه مصرفی برای تخمین زدن آن در دست نیست.

تلاش‌های پیشین مایکروسافت برای گنجاندن کوپایلت در اشتراک‌ها و افزایش قیمت‌ها، پیش‌تر هم حاشیه‌ساز شده بود. سازمان رقابت و بازارهای بریتانیا (CMA) در ماه ژوئیه تحقیقاتی را آغاز کرد تا مشخص شود آیا زمانی که مایکروسافت کوپایلت را به اشتراک کاربران عادی مایکروسافت ۳۶۵ اضافه کرد و آن‌ها را به برنامه‌های گران‌تر منتقل نمود، شفاف‌سازی و اطلاع‌رسانی درستی انجام شده بود یا خیر.

اما این بار مایکروسافت مرز شفاف‌تری بین کوپایلت موجود در اشتراک معمولی و امکانات بلندپروازانه‌ای که هزینه مازاد دارند کشیده است. این شفاف‌سازی از آن رو اهمیت دارد که کوپایلت دیگر صرفاً یک چت‌بات ساده چسبیده به نرم‌افزارهای مایکروسافت نیست، بلکه اکنون دارد به عنوان یک «سوپراپ» همه‌کاره در دنیای کار قد علم می‌کند.

به این ترتیب، این سوپراپ با جاه‌طلبی‌هایی در مقیاس بزرگ به میدان آمده؛ و البته همراه با یک کنتور اختصاصی برای بخش‌هایی که به بیشترین اسب‌بخار پردازشی نیاز دارند!