گزارش داغ مایکروسافت از نفوذ جهانی هوش مصنوعی؛ امارات در صدر و رتبه عجیب آمریکا!

مایکروسافت به‌تازگی گزارش اختصاصی خود درباره ضریب نفوذ جهانی هوش مصنوعی در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۶ را منتشر کرده؛ آماری که نشان می‌دهد در ماه ژوئن، حدود ۱۸.۸ درصد از جمعیت در سن کار دنیا از ابزارهای هوش مصنوعی مولد استفاده کرده‌اند. این رقم نسبت به سه‌ماهه اول حدود یک درصد رشد داشته و جالب اینجاست که موج این پیشرفت تقریباً تمام اقتصادهای مورد بررسی را با خود همراه کرده و کشوری از غافله عقب نمانده است.

در صدر این جدول جهانی، امارات متحده عربی با رکورد شگفت‌انگیز ۷۳.۳ درصدی در جایگاه نخست قرار دارد و پس از آن سنگاپور با ۶۴.۳ درصد، ایرلند با ۴۹.۹ درصد و فرانسه با ۴۹.۶ درصد در رتبه‌های بعدی جا خوش کرده‌اند. در میان اقتصادهای بزرگ دنیا، کره جنوبی با جهشی ۳.۵ درصدی بیشترین رشد را به نام خود ثبت کرد و توانست با رسیدن به آمار ۴۰.۶ درصدی، از رتبه شانزدهم تا رتبه دوازدهم بالا بیاید. طبق این گزارش، کره جنوبی حالا سه دوره پیاپی است که عنوان سریع‌ترین رشد را در میان غول‌های اقتصادی در اختیار دارد و طی یک سال گذشته نزدیک به ۱۵ درصد به ضریب نفوذ خود افزوده است. در این میان، عربستان سعودی نیز بیشترین جهش رتبه‌ای را تجربه کرده و از رتبه سی‌ام به بیست‌وپنجم رسیده است. ژاپن هم با ۲.۲ درصد رشد، بزرگ‌ترین تغییر نسبی را ثبت کرد و استفاده از هوش مصنوعی در آن به نسبت آمار ۲۲.۵ درصدی فصل قبل، حدود ۱۰ درصد بیشتر شد.

اما شاید یکی از نکات شوکه‌کننده جدول، وضعیت ایالات متحده باشد که با نرخ استفاده ۳۳ درصدی (رشد ۱.۷ درصدی نسبت به فصل اول) در جایگاه بیست‌ویکم ایستاده است. چین نیز با نرخ ۱۷.۵ درصدی در رتبه شصت‌وهفتم جهان جا گرفته است.

نکته مهم دیگری که در این گزارش به چشم می‌خورد، ادامه فاصله‌گیری و شکاف میان «شمال جهانی» (کشورهای توسعه‌یافته) و «جنوب جهانی» (کشورهای در حال توسعه) است. میزان استفاده در شمال جهانی طی سه‌ماهه دوم به ۲۸.۸ درصد رسید (در برابر ۲۷.۵ درصد در فصل قبل)، در حالی که این آمار در جنوب جهانی از ۱۵.۴ به ۱۶.۲ درصد افزایش یافت. به این ترتیب، شکاف میان این دو بخش از جهان از ۱۲.۱ درصد به ۱۲.۶ درصد گسترش یافته است.

تفاوت این دو منطقه فقط به ارقام ختم نمی‌شود، بلکه نوع استفاده مردم از هوش مصنوعی هم از زمین تا آسمان فرق دارد. در شمال جهانی، ابزارهای هوش مصنوعی بیشتر برای کارهای مصرفی مثل سرچ کالاها، خرید آنلاین و گرفتن بازخورد استفاده می‌شوند. اما در جنوب جهانی، هوش مصنوعی نقشی کلیدی در آموزش و یادگیری پیدا کرده است؛ به‌طوری‌که سهم کمک به تکالیف مدرسه و پروژه‌های تحصیلی ۳۲.۳ درصد و سهم یادگیری خودآموز ۲۹.۲ درصد بالاتر از میانگین جهانی است. مایکروسافت اشاره کرده که جمعیت جوان‌تر جنوب جهانی نسبت به شمال، احتمالاً دلیل اصلی این تمایز معنادار در الگوی مصرف است.

خوان ام. لاویستا فرس، دانشمند ارشد داده و معاون مایکروسافت، اعتراف کرده که رتبه آمریکا حسابی او را شگفت‌زده کرده است: «وقتی داشتم به داده‌ها نگاه می‌کردم، واقعاً جا خوردم. نمی‌شود گفت دیدگاه مردم به هوش مصنوعی کاملاً منفی است، اما تردیدهایی وجود دارد که به مرور زمان هم بیشتر شده است.» او در گفت‌وگویی تأکید کرد که حمایت و برنامه‌ریزی همه‌جانبه دولت امارات برای گسترش هوش مصنوعی، برگ برنده اصلی این کشور در کسب رتبه نخست دنیا بوده است.

مایکروسافت برای محاسبه این ضریب نفوذ، نسبت افراد ۱۵ تا ۶۴ ساله‌ای را که در این بازه زمانی از محصولات هوش مصنوعی مولد استفاده کرده‌اند بررسی کرده است. این تحلیل بر اساس داده‌های تجمیعی و ناشناس تله‌متری مایکروسافت و با در نظر گرفتن سهم بازار دستگاه‌ها، ضریب نفوذ اینترنت و جمعیت کشورها تنظیم شده است. مایکروسافت اعلام کرده در گزارش بعدی قصد دارد مدل اندازه‌گیری خود را توسعه دهد تا ابزارهای هوش مصنوعی بیشتری را پوشش دهد؛ تغییری که احتمالاً به بالا رفتن آمار نفوذ در اکثر کشورها منجر خواهد شد و بیشترین جهش را برای چین رقم خواهد زد.