مدل هوش مصنوعی Claude شرکت Anthropic موفق به کشف یک سامانه آنزیمی شبه‌کریسپر شد

شرکت Anthropic روز چهارشنبه اعلام کرد که مدل هوش مصنوعی Claude موفق به شناسایی یک سامانه آنزیمی ناشناخته در DNA باکتریوفاژها (ویروس‌های آلوده‌کننده باکتری‌ها) شده است. این کشف پس از جست‌وجوی کاملاً خودکار در پایگاه‌داده‌ای شامل حدود ۱٫۹ میلیارد خوشه پروتئینی انجام گرفته است.

این شرکت سامانه تازه را «ترانس‌کریپتاز معکوس مرتبط با آرایه» یا به اختصار ART نام‌گذاری کرده است. سامانه ART از سه بخش تشکیل می‌شود: یک آنزیم ترانس‌کریپتاز معکوس، یک ژن همکار در مجاورت آن، و آرایه‌ای طولانی از توالی‌های تکرارشونده DNA با فواصل منظم. این ساختار تکراری شباهت قابل‌توجهی به آرایه‌های CRISPR دارد؛ آرایه‌هایی که مجموعه‌ای از RNAهای راهنما را در خود نگه می‌دارند و سیستم‌های مبتنی بر CRISPR را برنامه‌پذیر می‌کنند. با این حال، Anthropic اعلام کرده که عملکرد و کاربرد دقیق ART هنوز مشخص نشده است.

بر اساس مقاله پیش‌چاپی که هم‌زمان با این بیانیه منتشر شد، این کارزار پژوهشی خودکار ۲۱٫۵ ساعت به طول انجامید، شامل ۹۴۹ نشست ایجنتی بود و در مجموع ۲۱۵٫۶ میلیون توکن مصرف کرد. در جریان این پردازش گسترده، ایجنت‌ها حدود ۲۰۰ هزار خوشه آنزیمی را گردآوری کردند، آن‌ها را به ۳٬۵۶۴ خانواده همکار نامزد کاهش دادند و در نهایت ۱۹ گزارش نهایی برای ارزیابی پژوهشگران آماده کردند. کشف سامانه ART زمانی رخ داد که یکی از ایجنت‌ها هنگام ارزیابی DNA خام در مجاورت یک آنزیم غیرمعمول، در خروجی خود ثبت کرد که یک الگوی تکراری «با چشم غیرمسلح» نیز قابل مشاهده است.

اگرچه آنزیم ترانس‌کریپتاز معکوس پایه‌ای در مطالعات قبلی شناسایی شده بود، اما طبق اعلام Anthropic، به نظر می‌رسد Claude نخستین سیستمی بوده که متوجه آرایه تکرارشونده مجاور آن و یک پروتئین همکار با کارکرد نامشخص شده است.

فنگ ژانگ (Feng Zhang)، از پیشگامان فناوری ویرایش ژن CRISPR و استاد دانشگاه MIT و مؤسسه Broad، این مقاله پیش‌چاپ را مورد ارزیابی قرار داده است. ژانگ در بیانیه‌ای که توسط Anthropic منتشر شد، اظهار داشت: «شناسایی آرایه‌های تکرارشونده RNA مرتبط با ترانس‌کریپتازهای معکوس واقعاً جالب توجه است و شایستگی تحقیقات و بررسی‌های بیشتری را دارد.»

با این حال، همه دانشمندان این دستاورد را تحولی بزرگ قلمداد نکرده‌اند. کوین بلیک (Kevin Blake)، میکروبیولوژیست دانشکده پزشکی دانشگاه واشنگتن، در گفتگو با شبکه Al Jazeera اعلام کرد شواهدی وجود ندارد که نشان دهد این سامانه رقیبی برای فناوری CRISPR است یا بتوان آن را به کاربردهای درمانی تبدیل کرد. بلیک اشاره کرد که توالی‌های بی‌شمار شبه‌کریسپر در طبیعت همچنان ناشناخته مانده‌اند، زیرا اکثر گونه‌های باکتریایی هنوز مورد بررسی و مطالعه قرار نگرفته‌اند.

علاوه بر این، میزان بازتولیدپذیری این یافته با محدودیت‌هایی روبه‌رو بوده است. هنگامی که شرکت Anthropic این فرایند جست‌وجو را ۱۰ بار دیگر تکرار کرد، در هیچ‌کدام از اجراهای بعدی موفق به شناسایی مجدد آرایه تکراری نشد؛ نتیجه‌ای که این شرکت آن را ناشی از وسعت فوق‌العاده این وظیفه و رویکرد ذاتاً متغیر ایجنت‌ها در پیمایش مسیر جست‌وجو دانسته است.

شرکت Anthropic گروه پژوهشی علوم زیستی خود را در بهار ۲۰۲۶ راه‌اندازی کرد. به گفته این شرکت، آزمایشگاه این گروه در منطقه خلیج سان‌فرانسیسکو در سطوح ایمنی زیستی ۱ و ۲ فعالیت می‌کند و با پاتوژن‌های آلوده‌کننده انسان سروکار ندارد. کلیه آزمایش‌های تجربی توسط پژوهشگران انسانی هدایت می‌شوند. Anthropic اعلام کرده که آزمایش‌ها برای شناسایی دقیق کارکرد سامانه ART ادامه دارد و از دانشمندان سراسر جهان برای ارسال طرح‌های تحقیقاتی مشترک دعوت کرده است.