رونمایی Envision از نخستین سیستم برق ۸۰۰ ولت مستقیم برای مراکز داده هوش مصنوعی

پلتفرم Dubhe متعلق به شرکت Envision هم‌اکنون پردازش بارهای کاری زنده پردازنده‌های گرافیکی را در پردیس اولانچاب بر عهده دارد، در حالی که توسعه ظرفیت ۳ گیگاواتی این مجموعه و اعتبارسنجی مستقل عملکرد آن همچنان در دست پیگیری است.

در زنجیره تأمین برق سنتی مراکز داده، جریان الکتریسیته در هر مرحله از تبدیل برق متناوب (AC) به برق مستقیم (DC) بخشی از انرژی خود را از دست می‌دهد. بارهای کاری هوش مصنوعی این چالش را تشدید می‌کنند، چراکه خوشه‌های پردازش گرافیکی نوسانات مصرف برق شدید و غیرقابل پیش‌بینی ایجاد می‌نمایند.

شرکت Envision Energy اعلام کرده است که با طراحی پلتفرم یکپارچه برق ۸۰۰ ولت مستقیم (DC) خود موسوم به Dubhe بر این مشکل غلبه کرده است. این پلتفرم در حال حاضر در پردیس هوش مصنوعی Galaxy این شرکت واقع در منطقه اولانچاب مغولستان داخلی فعالیت می‌کند؛ پردیسی که راه‌اندازی آن در اوت ۲۰۲۶ آغاز شده است.

نحوه عملکرد معماری جدید

ترانسفورماتورهای حالت جامد برق متناوب شبکه را دریافت کرده و جریان مستقیم را مستقیماً به رک‌های هوش مصنوعی تحویل می‌دهند؛ رویکردی که مراحل تبدیل مکرر انرژی و افت بازدهی ناشی از آن را حذف می‌کند.

هسته اصلی این سیستم یک ترانسفورماتور حالت جامد (SST) است: تجهیز نیمه‌رسانای فشرده‌ای که جایگزین ترانسفورماتورهای سنتی با هسته آهنی می‌شود. این دستگاه ولتاژ متوسط متناوب ۱۰ کیلوولتی را از شبکه دریافت کرده و آن را مستقیماً به باس‌بار جریان مستقیم ۸۰۰ ولتی تبدیل می‌کند.

این تبدیل مستقیم به‌گونه‌ای مهندسی شده است تا مراحل میانی تبدیل انرژی را که همواره باعث هدررفت برق به‌صورت گرما می‌شدند، به حداقل برساند. کاهش مراحل تبدیل به معنای تجهیزات کمتر میان شبکه سراسری برق و رک‌های سرور است.

سیستم ذخیره‌سازی باتری یکپارچه‌شده در این طرح، به منظور مهار نوسانات ناگهانی مصرف برق ناشی از خوشه‌های پردازنده گرافیکی در نظر گرفته شده است و می‌تواند در عرض چند ثانیه توان مورد نیاز را تأمین کند و هنگام بروز قطعی، چندین دقیقه پشتیبان ارائه دهد. کنترلر Dubhe با پشتیبانی مدل بنیادی انرژی Dubhe متعلق به Envision، هماهنگی میان ترانسفورماتورها، باتری‌ها و سخت‌افزارهای تنظیم ولتاژ مستقیم را بر عهده دارد تا تعادل دقیقی میان انرژی تجدیدپذیر ورودی و توان محاسباتی برقرار کند.

مزایای ادعاشده برای این سیستم

کاهش مراحل تبدیل، کوچک‌تر شدن ابعاد تجهیزات و امکان تراکم بیشتر رک‌ها از جمله مزایایی است که Envision مطرح می‌کند؛ هرچند تاکنون هیچ ارزیابی مستقلی این نتایج را تأیید نکرده است.

به گفته Envision، این معماری اندازه تجهیزات تبدیل را کاهش می‌دهد، استقرار متراکمتر رک‌های هوش مصنوعی را ممکن می‌سازد و با توزیع برق در ولتاژ بالاتر، تلفات مقاومتی در انتقال نیرو را پایین می‌آورد. ولتاژ بالاتر به معنای شدت جریان کمتر برای بار مشخص است که در عمل نیاز به کابل‌کشی مسی را کاهش می‌دهد.

کوین هوانگ (Kevin Huang)، نایب‌رئیس ارشد و رئیس بخش ذخیره‌سازی انرژی و سیستم‌های برق مراکز داده هوش مصنوعی در شرکت Envision Energy، در این زمینه می‌گوید: «سیستم یکپارچه ۸۰۰ ولت مستقیم ما هم‌اکنون در حال تغذیه بارهای محاسباتی زنده است و یک معماری سرتاسری را به نمایش می‌گذارد که اتصال میان منابع انرژی تجدیدپذیر و تقاضای پردازشی را برقرار می‌سازد.»

فاصله میان وضعیت کنونی و مقیاس نهایی

این شرکت تأیید کرده است که بارهای کاری واقعی در حال پردازش هستند، اما ظرفیت ۳ گیگاواتی پردیس و میزبانی از یک میلیون شتاب‌دهنده، اهدافی برای آینده هستند و وضعیت فعلی پروژه را نشان نمی‌دهند.

طبق برنامه‌ریزی‌ها، پردیس Galaxy قرار است به ظرفیت ۳ گیگاوات برسد و در نهایت از یک میلیون شتاب‌دهنده هوش مصنوعی به‌صورت هم‌زمان پشتیبانی کند. با این حال، در بیانیه رسمی شرکت به میزان بار زنده فعلی، تعداد شتاب‌دهنده‌های متصل‌شده در حال حاضر یا ظرفیت عملیاتی کنونی اشاره‌ای نشده است.

این شرکت هم‌چنین اعلام کرده است که بیش از ۸۰ درصد از برق پردیس از طریق اتصال مستقیم به منابع انرژی تجدیدپذیر تأمین خواهد شد. این رقم نیز همانند آمار شتاب‌دهنده‌ها، چشم‌اندازی برای آینده است و وضعیت کنونی تأسیسات را نشان نمی‌دهد.

ابهامات اعتبارسنجی مستقل

میزان افزایش بازدهی، صرفه‌جویی در مصرف مس و شاخص‌های بهره‌وری مصرف انرژی همگی بر اساس ادعاهای Envision بیان شده‌اند و در گزارش‌های منتشرشده هیچ اندازه‌گیری مستقلی برای اثبات آن‌ها مشاهده نمی‌شود.

بیانیه رسمی و گزارش‌های بررسی‌شده، داده‌های حسابرسی‌شده مستقلی درباره بهبود کلی بازدهی، شاخص اثر‌بخشی مصرف برق (PUE)، افزایش تراکم رک‌ها یا میزان کاهش مس ارائه نمی‌کنند. عبارت «نخستین در جهان» نیز صرفاً ادعای اختصاصی Envision است و هیچ مرجع مستقل شخص ثالثی تاکنون صحت آن را تأیید نکرده است.

معماری برق ۸۰۰ ولت مستقیم قرار است در پروژه Mission Gobi نیز به کار گرفته شود؛ طرحی متعلق به Envision که دستیابی به ۵ گیگاوات ظرفیت مرکز داده هوش مصنوعی در مناطق کویری تا سال ۲۰۳۰ را هدف‌گذاری کرده است. موفقیت و کارآمدی واقعی این فناوری در مقیاس‌های کلان، به آزمون‌های قابلیت اطمینان بلندمدت، استانداردهای حفاظتی مدون و ارزیابی‌های مستقل وابسته خواهد بود که هنوز در گزارش‌های فعلی شواهدی از آن‌ها ارائه نشده است.