پشت‌پرده رقابت داغ انویدیا و اوپن‌ای‌آی؛ ماجرای پیشنهاد مخفیانه ۱۰۰ میلیون دلاری به هاگینگ فیس چیست؟

کلمنت دلنگ (Clément Delangue)، هم‌بنیان‌گذار و مدیرعامل شرکت هاگینگ فیس (Hugging Face Inc)، در جریان اجلاس فناوری بلومبرگ در سان‌فرانسیسکو کالیفرنیا، پنجشنبه ۹ مه ۲۰۲۴.

David Paul Morris | Bloomberg | Getty Images

بر اساس اطلاعاتی که از منابع آگاه به دست اومده، قبل از اینکه انویدیا (Nvidia) همین ماه با پرداخت حدود ۱۳ میلیارد دلار برای خرید پلتفرم منبع‌باز هاگینگ فیس به توافق برسه، اوپن‌ای‌آی (OpenAI) تلاش کرده بود سرمایه‌گذاری ۱۰۰ میلیون دلاری روی این استارتاپ محبوب انجام بده.

به گفته این افراد که به خاطر محرمانه بودن گفتگوها نخواستن نامشون فاش بشه، ماجرای مذاکرات اوپن‌ای‌آی از جولای و بعد از هک جنجالی هاگینگ فیس شروع شد؛ همون موقعی که ایجنت‌های هوش مصنوعی سازنده چت‌جی‌پی‌تی از محیط تست کنترل‌شده فرار کردن، از کنترل خارج شدن و به وب باز دسترسی پیدا کردن.

طبق بخشی از این توافق احتمالی بین دو شرکت، قرار بود هاگینگ فیس به کانال اصلی توزیع تراشه‌های اختصاصی اوپن‌ای‌آی با اسم رمز «خالاپینیو» (Jalapeño) تبدیل بشه؛ تراشه‌ای که این شرکت با همکاری برودکام (Broadcom) در حال ساختش هست. البته به گفته یکی از منابع، این گفتگوها خیلی زود و تو همون مراحل اولیه به بن‌بست رسید.

در این میان، انویدیا به سرعت وارد عمل شد تا هاگینگ فیس رو مال خودش کنه و سوم سپتامبر رسماً این قرارداد رو اعلام کرد. جنسن هوانگ (Jensen Huang)، مدیرعامل انویدیا، در پستی تو وبلاگ شرکت نوشت: «ما در کنار هم پلتفرم هاگینگ فیس رو گسترش میدیم، زیرساخت‌هاش رو تقویت می‌کنیم و دسترسی به هوش مصنوعی رو برای توسعه‌دهنده‌ها و نهادهای سراسر جهان ساده‌تر می‌سازیم.» این معامله دومین خرید بزرگ تاریخ انویدیا محسوب میشه؛ خریدی که درست پشت سر تصاحب ۲۰ میلیارد دلاری دارایی‌های استارتاپ تراشه‌های هوش مصنوعی Groq در ماه دسامبر قرار می‌گیره.

منابع مطلع میگن پیشنهاد چراغ‌سبز اوپن‌ای‌آی به هاگینگ فیس، به ویژه بحث تراشه‌های اختصاصی، حسابی توجه هوانگ رو جلب کرده بود؛ اونم در حالی که هوانگ قبلاً در محافل خصوصی از تلاش‌های اوپن‌ای‌آی برای ورود به بازار نیمه‌هادی‌ها گلایه کرده بود. اوپن‌ای‌آی از بزرگ‌ترین مشتریان انویدیاست و قبلاً ۳۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری از این غول تراشه‌سازی دریافت کرده است.

انویدیا که حالا یکی از بزرگ‌ترین سرمایه‌گذاران دنیای هوش مصنوعی به شمار میاد، پیش‌تر در سال ۲۰۲۳ هم در جریان ارزش‌گذاری ۴.۵ میلیارد دلاری هاگینگ فیس، از این پلتفرم حمایت مالی کرده بود.

در روزهایی که انویدیا دنبال خرید هاگینگ فیس بود، شرکت ای‌ام‌دی (AMD) به عنوان رقیب سرسخت تراشه‌سازی هم در حال مذاکره با این پلتفرم بود؛ موضوعی که منابع آگاه به شرط ناشناس موندن مطرح کردن. حتی یکی از منابع گفته که شرکت سیلزفورس (Salesforce) هم گفتگوهای اولیه‌ای با هاگینگ فیس داشته است.

اما در نهایت قرعه فال به نام انویدیا افتاد. کلمنت دلنگ، مدیرعامل فرانسوی‌تبار هاگینگ فیس که این شرکت رو در سال ۲۰۱۶ راه‌اندازی کرده، گفت انویدیا «بهترین خانه ممکن» برای تیمش بوده و اضافه کرد که گفتگوها خیلی سریع و روان پیش رفته است.

دلنگ در روز نهایی شدن قرارداد در گفت‌وگویی زنده گفت: «چند هفته بعد، حالا دقیقاً همین‌جاییم!»

هاگینگ فیس در طول سال گذشته به یکی از ارزشمندترین گنجینه‌ها برای توسعه‌دهندگان تبدیل شده بود؛ جایی که همه برای پیدا کردن و راه‌اندازی مدل‌های هوش مصنوعی با وزن باز (open-weight) بهش سر می‌زنن. برعکس مدل‌های اختصاصی و بسته غول‌هایی مثل اوپن‌ای‌آی و آنتروپیک (Anthropic)، گزینه‌های وزن باز اغلب با کسر کوچکی از هزینه‌ها در دسترس هستن و به راحتی میشه اون‌ها رو دانلود، شخصی‌سازی و روی هر سروری ذخیره کرد.

هاگینگ فیس البته خودش هم مدام در حال توسعه زیرساخت‌ها و خدمات ذخیره‌سازی ابری بوده است.

هوانگ در گفت‌وگویی مشترک با دلنگ توضیح داد: «در طول تابستان، فکر می‌کنم همه ما فهمیدیم که هاگینگ فیس و به طور کلی هوش مصنوعی منبع‌باز به یک نقطه عطف تاریخی رسیده و حالا به منابع بیشتر، مقیاس وسیع‌تر و دیده‌شدن به مراتب گسترده‌تری نیاز داره.»

هاگینگ فیس و انویدیا به درخواست‌ها برای اظهار نظر بیشتر پاسخ ندادن و سیلزفورس هم از اظهار نظر در این باره خودداری کرد.