فصل گزارش‌های مالی غول‌های فناوری؛ شکاف فزاینده میان سودآوری و هزینه‌های سنگین هوش مصنوعی

هوش مصنوعی در حال ترسیم مرزی کاملاً آشکار در گزارش‌های مالی شرکت‌ها است؛ مرزی که شرکت‌های موفق در درآمدزایی از سرمایه‌گذاری‌های هوش مصنوعی را از مجموعه‌هایی که صرفاً هزینه‌های سنگین می‌کنند و با ابهام در بازگشت سرمایه روبه‌رو هستند، تفکیک می‌کند. این شکاف عمیق، در دومین هفته شلوغ از فصل گزارش‌های مالی سه‌ماهه سوم، که طی آن ۱۴۳ شرکت از شاخص S&P 500 عملکرد خود را اعلام می‌کنند، در کانون توجه بازار قرار دارد.

در این میان، اپل تنها عضو از گروه «هفت شگفت‌انگیز» (Magnificent 7) به‌شمار می‌رود که قرار است گزارش مالی خود را ارائه کند. از دیگر شرکت‌های سرشناس حاضر در این مرحله می‌توان به ماراتون پترولیوم، فایزر، ای‌ام‌دی (AMD)، مک‌دونالد، امرسون الکتریک و برکشایر هاتاوی اشاره کرد.

جایگاه فعلی بازار در فصل گزارش‌های مالی

بر اساس داده‌های موسسه آماری FactSet، تاکنون ۶۰ درصد از شرکت‌های حاضر در شاخص S&P 500 گزارش‌های خود را منتشر کرده‌اند و سودآوری ۸۲ درصد از آن‌ها فراتر از پیش‌بینی‌های تحلیل‌گران وال‌استریت بوده است.

رشد سودآوری فراتر از پیش‌بینی‌ها

با ترکیب نتایج واقعی منتشرشده و پیش‌بینی تحلیل‌گران برای سایر شرکت‌ها، نرخ رشد ترکیبی سودآوری شاخص S&P 500 در این سه‌ماهه نسبت به سال گذشته به ۳۰٫۲ درصد می‌رسد که از پیش‌بینی ۲۹٫۲ درصدی در پایان فصل فراتر رفته است. نکته قابل توجه اینکه پیش‌بینی رشد سودآوری برای سال تقویمی ۲۰۲۶ معادل ۳۲٫۹ درصد و رشد برآوردی برای سال ۲۰۲۷ حدود ۱۶٫۳ درصد تخمین زده می‌شود.

عملکرد بهتر شرکت‌های کوچک در مقایسه با غول‌های فناوری

شاخص S&P 500 در هفته گذشته تحت تأثیر افت برخی بخش‌های فناوری از جمله امنیت سایبری و تراشه‌ها، حدود ۰٫۶ درصد کاهش یافت. سهام گروه هفت شگفت‌انگیز شامل مایکروسافت، متا، آمازون، اپل، انویدیا، آلفابت و تسلا افت سنگین‌تر ۲٫۲ درصدی را تجربه کردند. در نقطه مقابل، میانگین سهام سایر شرکت‌های شاخص ۰٫۸ درصد رشد کرد و شرکت‌های کوچک بازار با جهش ۱٫۳ درصدی عملکرد بهتری از غول‌های وال‌استریت ثبت کردند.

آزمون سرنوشت‌ساز هوش مصنوعی برای هفت شگفت‌انگیز

از آنجا که شرکت‌های حوزه فناوری موتور محرک رشد سودآوری هستند و سهم چشمگیری از ارزش کل بازار S&P 500 را تشکیل می‌دهند، گروه هفت شگفت‌انگیز همواره زیر ذره‌بین فعالان بازار قرار دارد. با این حال، چشم‌انداز سه‌ماهه جاری بسیار پیچیده‌تر است؛ سودآوری مورد انتظار این غول‌ها ترکیبی کاملاً نامتوازن را نشان می‌دهد و تنها دو شرکت موفق شده‌اند رشدی فراتر از میانگین کل شاخص ثبت کنند یا در پیش‌بینی‌ها از آن جلوتر باشند، که یکی از آن‌ها نیز گزارشی پرابهام و نگران‌کننده ارائه کرده است.

به‌طور کلی، نوسانات ارزش سهام شرکت‌های مرتبط با هوش مصنوعی پس از انتشار گزارش‌های مالی نشان داد که بازار سهام با دقت کامل رفتار شرکت‌ها را رصد می‌کند؛ اینکه آیا آن‌ها واقعاً در حال تبدیل فناوری به درآمد نقدی هستند یا صرفاً بدون برنامه‌ای شفاف برای بازگشت سرمایه، نقدینگی خود را می‌سوزانند.

آلفابت و نگرانی از دگرگونی تجارت سنتی با هوش مصنوعی

سود هر سهم شرکت مادر گوگل، یعنی آلفابت، حدود ۲۹ درصد کمتر از برآوردهای بازار اعلام شد و شدیدترین سقوط یک‌روزه تاریخ سهام این شرکت را رقم زد. البته بخشی از این افت به‌دلیل زیان تحقق‌نیافته ناشی از سرمایه‌گذاری روی SpaceX بود که حدود ۶۰ درصد از این اختلاف را تشکیل می‌داد؛ اما نگرانی اصلی سرمایه‌گذاران بدبین به افت درآمدهای حاصل از تبلیغات در بخش‌های اصلی مانند موتور جستجوی گوگل و یوتیوب برمی‌گردد. این موضوع ترس از دگرگونی و تهدید هسته درآمدی گوگل توسط چت‌بات‌های هوش مصنوعی را به‌شدت تقویت کرد. افزون بر این، هزینه‌های سرمایه‌ای سنگین و انباشت پردازنده‌های هوش مصنوعی TPU جریان نقدینگی آزاد این شرکت را به محدوده منفی کشاند.

در مقابل، دیدگاه مثبت تحلیل‌گران بر این فرض استوار است که شرایط فعلی صرفاً ناشی از یک ناهماهنگی زمانی است و جریان درآمدزایی از هوش مصنوعی در آلفابت در حال شکل‌گیری است. درآمد سالانه بخش ابری Google Cloud به ۱۲۰ میلیارد دلار رسیده و در این سه‌ماهه رشد بالای ۱۰۰ درصدی را ثبت کرده است. این بخش هم‌چنین با تعهد سفارش ۵۶۱ میلیارد دلاری روبه‌رو است. از سوی دیگر، انتظار می‌رود سودآوری تجاری پردازنده‌های TPU تا سال ۲۰۲۷ به‌شکل ملموسی در گزارش‌ها منعکس شود. اپلیکیشن هوش مصنوعی Gemini اکنون به رکورد ۱ میلیارد کاربر رسیده و مصرف توکن در دقیقه با نرخ ۴۰ درصدی روبه‌بهبود است؛ بنابراین با توسعه مدل‌های تبلیغاتی در جستجوی مبتنی بر هوش مصنوعی، بازدهی آلفابت روندی صعودی خواهد گرفت.

آمازون؛ برقراری توازن میان مخارج سنگین و جهش سرویس ابری AWS

آمازون نیز نتایجی دوگانه ارائه داد که حاصل آن افت درآمد و عدم دستیابی به سود پیش‌بینی‌شده برای هر سهم بود. در بخش منفی، درآمدهای تبلیغاتی پایین‌تر از برآوردها ظاهر شد، هرچند مدیران شرکت این موضوع را به تغییر زمان‌بندی رویداد پرایم‌دی (Prime Day) نسبت دادند و از رشد نزدیک به ۲۰ درصدی تبلیغات در سه‌ماهه چهارم خبر دادند. با این وجود، سرمایه‌گذاران همچنان نگران هستند که هوش مصنوعی مدل درآمدی تبلیغات را دگرگون کند. از طرفی رشد بخش تجارت الکترونیک با رقم سالانه ۱۲ درصد، کندترین رکورد در ۳ سال اخیر بود و هزینه‌های حمل‌ونقل نیز به‌شکل محسوسی بالا رفت. در این بین، مخارج سرمایه‌ای بالاتر از پیش‌بینی‌ها به جریان نقدینگی آزاد آمازون آسیب زد.

در بخش مثبت، پلتفرم ابری آمازون یعنی AWS با رشد خیره‌کننده ۳۹ درصدی درخشید. تقاضا برای زیرساخت‌های AWS همچنان فراتر از ظرفیت عرضه است و حجم سفارش‌های معوق آن از ۴۹۶ میلیارد دلار به ۵۸۷ میلیارد دلار افزایش یافت. با وجود تمامی چالش‌ها، آمازون به حاشیه سود عملیاتی بی‌سابقه‌ای دست یافت که ثابت می‌کند سرمایه‌گذاری‌های پیشین در حال تبدیل شدن به سود واقعی هستند.

مایکروسافت؛ پیشتاز تبدیل هوش مصنوعی به جریان درآمدی واقعی

اگرچه ارزش سهام مایکروسافت در طول هفته افت اندکی داشت، اما واکنش کلی وال‌استریت به گزارش مالی این شرکت کاملاً مثبت بود؛ زیرا مایکروسافت در تمام شاخص‌های کلیدی بالاتر از پیش‌بینی‌ها عمل کرد. بستر ابری Azure با جهش ۴۸ درصدی سودآوری بسیار بهتری از هوش مصنوعی نشان داد و تقاضا برای آن کماکان از ظرفیت زیرساخت‌ها بیشتر است. ابزار هوش مصنوعی Copilot رشد فصلی ۵۰ درصدی را تجربه کرد و مایکروسافت در حال انتقال مدل‌های قیمت‌گذاری به ساختار پرداخت بر اساس مصرف است که سودآوری را دوچندان می‌کند. برخلاف آلفابت و آمازون، پیش‌بینی می‌شود جریان نقدینگی آزاد مایکروسافت در سال ۲۰۲۷ کاملاً مثبت باقی بماند.

گسترش موج رشد سودآوری فراتر از غول‌های بزرگ فناوری

با نگاهی به تصویر کلی بازار در فصل گزارش‌های مالی، مشخص می‌شود که هرچند سرعت رشد سودآوری گروه هفت شگفت‌انگیز از پایان سه‌ماهه سوم تا حدی فروکش کرده، اما انتظارات از عملکرد ۴۹۳ شرکت دیگر در شاخص S&P 500 روندی صعودی به خود گرفته است.

در این بین، اپل به‌عنوان تنها نماینده باقی‌مانده از هفت غول فناوری، گزارش مالی جدید خود را پس از بسته شدن بازار منتشر خواهد کرد.

کدام صنایع عملکردی فراتر از انتظارات ثبت کردند؟

غافلگیری مثبت بازار با عملکرد درخشان سودآوری در صنایعی چون مراقبت‌های بهداشتی، فناوری و انرژی همراه بود؛ اگرچه عملکرد ضعیف‌تر از انتظار آلفابت در بخش خدمات ارتباطی تا حدودی این روند صعودی را تعدیل کرد.

بهبود درآمدهای فراتر از پیش‌بینی در صنایع مختلف

بر اساس گزارش‌های FactSet، درآمدهای فراتر از انتظار در صنایع نفت و انرژی و سپس مراقبت‌های درمانی، بزرگ‌ترین نقش را در ارتقای برآوردهای درآمدی کل بازار ایفا کرده‌اند.

شاخص‌های کلیدی بازار در روزهای آینده

با آغاز دومین هفته پرترافیک از فصل گزارش‌های مالی و هم‌زمان با نوسانات نزولی برخی از سهام مرتبط با هوش مصنوعی، گزارش‌های فصلی شرکت‌ها همچنان اصلی‌ترین عامل تعیین‌کننده جهت بازار خواهند بود.

محور اصلی این دوره از گزارش‌ها، شکاف عمیق میان دو گروه از شرکت‌ها است؛ دسته‌ای که توانسته‌اند کاربردهای هوش مصنوعی را به پول نقد و سود عملیاتی تبدیل کنند، و دسته‌ای دیگر که زیر بار هزینه‌های گزاف ساخت زیرساخت قرار دارند و هم‌زمان با تهدید دگرگون شدن مدل‌های کسب‌وکار قدیمی خود توسط هوش مصنوعی دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

در کنار متغیرهای اقتصادی، برگزاری انتخابات میان‌دوره‌ای در ایالات متحده نیز ممکن است بر نوسانات کوتاه‌مدت بازار بیفزاید؛ جایی که بازارهای پیش‌بینی از رقابت فشرده احزاب بر سر کنترل کنگره خبر می‌دهند.

با این وجود، تحولات سیاسی دلیل محکمی برای بازنگری کلی در استراتژی‌های بلندمدت بازار سهام نیستند. در حالی که رویدادهای سیاسی نوساناتی موقتی ایجاد می‌کنند، اما در افق زمانی بلندمدت این سودآوری و بنیاد شرکت‌ها است که حرف اول را می‌زند. داده‌های تاریخی موسسه Strategas نشان می‌دهد آخرین باری که بازار سهام طی ۱۲ ماه پس از انتخابات میان‌دوره‌ای افت کرد به سال ۱۹۳۸ برمی‌گردد؛ به‌علاوه میانگین بازدهی شاخص S&P 500 در یک سال پس از این انتخابات همواره رقم چشمگیر ۱۳٫۷ درصد بوده است.

گزارش مشاغل و ارزیابی تازه‌ای از سلامت اقتصاد

انتشار گزارش ماهانه اشتغال در پایان هفته، آزمون دیگری برای ارزیابی تاب‌آوری بازار کار و اقتصاد به‌شمار می‌رود. طبق پیش‌بینی‌ها، اشتغال بخش غیرکشاورزی در ماه اکتبر با افزایش ۶۵ هزار شغل روبه‌رو خواهد شد که نسبت به رشد ۲۹ هزار موردی در ماه سپتامبر بهبود یافته است؛ در حالی که نرخ بیکاری روی سطح ۴٫۲ درصد بدون تغییر باقی می‌ماند. با وجود فشارهای تورمی و نوسانات بهای انرژی، اقتصاد همچنان مقاومت نشان داده و داده‌های اشتغال برای ارزیابی هرگونه نشانه افت اقتصادی به‌دقت تحلیل خواهد شد.