بی‌میلی کارجویان به مصاحبه‌های استخدامی هوش مصنوعی؛ شاغلان حاضر به گفت‌وگو با ربات‌ها نیستند

• مصاحبه‌های هوش مصنوعی داوطلبان را از مشارکت کامل در فرایند استخدام دلسرد می‌کنند.
• کارجویانی که در حال حاضر شاغل هستند به مراتب کمتر حاضر به انجام مصاحبه با هوش مصنوعی می‌شوند.
• ۵۸ درصد از افرادی که علی‌رغم تردید در مصاحبه هوش مصنوعی شرکت کرده‌اند، در صورت داشتن موقعیت‌های شغلی دیگر آن را رد می‌کردند.

نتایج یک پژوهش تازه نشان می‌دهد مصاحبه‌های استخدامی خودکار به عاملی بازدارنده برای جویندگان کار تبدیل شده‌اند؛ موضوعی که به‌ویژه در میان افراد شاغل نمود پررنگ‌تری دارد.

نظرسنجی انجام‌شده توسط پلتفرم Use.AI از میان کارجویان در بریتانیا، ایالات متحده، کانادا، اتحادیه اروپا و آمریکای لاتین حاکی از آن است که نزدیک به یک‌سوم افراد شاغل (۲۹ درصد) پس از مواجهه با مصاحبه مبتنی بر هوش مصنوعی، از ادامه فرایند جذب انصراف داده‌اند.

در نقطه مقابل، تنها ۱۴ درصد از کارجویان بدون شغل از فرایند استخدام کنار کشیده‌اند؛ آماری که نشان می‌دهد نیاز مبرم به کسب درآمد هنگام بیکاری، افراد را ناچار به پذیرش این سازوکارها می‌کند.

نقش گزینه‌های جایگزین و امنیت مالی

نکته جالب‌توجه این است که هرچند آمار دقیق در میان ۶۷۳۱ فرد شرکت‌کننده در این نظرسنجی در مناطق جغرافیایی گوناگون تفاوت‌هایی دارد، اما الگوی شکاف رفتاری میان افراد شاغل و بیکار در تمامی این مناطق تکرار شده است.

یافته‌های پلتفرم Use.AI نشان می‌دهد تمایل یک داوطلب برای شرکت در مصاحبه هوش مصنوعی به چندین مؤلفه کلیدی از جمله امنیت مالی و گزینه‌های کاری جایگزینی که پیش روی خود دارد، وابسته است.

امروزه بیشتر آگهی‌های شغلی برای گزینش متقاضیان از فیلترهای هوش مصنوعی استفاده می‌کنند. با این حال، سازمان‌هایی که گامی فراتر گذاشته و ارتباط انسانی را از کل فرایند مصاحبه قطع کرده‌اند، مرتکب اشتباهی راهبردی می‌شوند.

متیو فریر (Matthew Freire)، مدیرعامل Use.AI، در این خصوص توضیح می‌دهد: «کارفرمایان تلاش فراوانی می‌کنند تا مطمئن شوند سیستم‌های غربالگری آن‌ها داوطلبان را به شکلی منصفانه ارزیابی می‌کند. با این حال، آن‌ها باید به همان اندازه به این موضوع توجه داشته باشند که اصولاً چه کسانی حاضر به ورود به این سیستم‌ها می‌شوند.»

او در ادامه می‌افزاید: «فراهم کردن مسیر جایگزین برای گفت‌وگو با یک مصاحبه‌کننده انسانی به شرکت‌ها امکان می‌دهد متوجه شوند آیا قالب خود مصاحبه بر جامعه متقاضیانی که در دسترس استخدام باقی می‌مانند، اثر منفی می‌گذارد یا خیر.»

جایگزین کردن کارشناسان باتجربه منابع انسانی و متخصصانی که شناخت کاملی از موقعیت شغلی دارند با ابزارهای هوش مصنوعی، شاید در کوتاه‌مدت باعث صرفه‌جویی در زمان و هزینه‌ها شود؛ اما اگر متقاضیان حاضر به استخدام در سازمانی وابسته به مصاحبه‌های رباتیک نباشند، بهره‌وری و به دنبال آن سودآوری شرکت آسیب جدی خواهد دید.

چالش‌های استخدام تمام‌خودکار

امروزه کاریابی بیش از هر زمان دیگری به ارسال رزومه برای غربالگری ماشینی وابسته شده است. معمولاً این رزومه‌ها و درخواست‌ها پس از بررسی اولیه به دست کارشناسان انسانی می‌رسد و سپس جلسه‌ای هماهنگ می‌شود. اما اکنون شمار زیادی از شرکت‌ها به مصاحبه‌کننده‌های هوش مصنوعی داخلی یا ابزارهای شرکت‌های ثالث متکی شده‌اند. این روند تنها به کارفرمایان محدود نمی‌شود، بلکه برخی از آژانس‌های استخدامی نیز ارزیابی اولیه متقاضیان را به سامانه‌های هوش مصنوعی واگذار کرده‌اند.

این شرایط، فرایند درخواست شغل را روزبه‌روز دشوارتر می‌کند؛ به‌ویژه برای افرادی که بخش عمده‌ای از توانمندی‌های ارتباطی آن‌ها بر زبان بدن و بازخوردهای چهره استوار است. موفقیت در مصاحبه شغلی تا حد زیادی به برقراری ارتباط حسی و همدلی متقابل با طرف مقابل در آن سوی میز یا مانیتور بستگی دارد؛ امری که وقتی سوال‌کننده اصلاً انسان نیست، کاملاً ناممکن می‌شود.

نمایش بصری و آواتارهای طراحی‌شده برای یک مدل زبانی بزرگ (LLM) شاید هوشمند و جذاب به نظر برسند و متن پرسش‌ها را هم بخوانند؛ اما در واقعیت، این سازوکار صرفاً شکل پیچیده‌ای از پر کردن یک پرسش‌نامه است. این رویکرد هرگز نمی‌تواند مهارت افراد در ایجاد ارتباط فوری و تبدیل آن به روابط کاری سازنده را نمایان سازد.